|
Bilindiği
üzere, 1 Haziran 2004 tarih ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar
Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 102. maddesinde yer alan “
Ticaret siciline kayıtlı olanlardan 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununda
öngörülen ustalık belgesi istenmez.” hükmü ile, ticaret siciline kayıtlı
olan kişi ve işletmeler 3308 sayılı Kanunun 30. maddesinin uygulaması dışına
çıkmıştır. Böylece hem ülkemizin mesleki eğitim sistemi ve iş yaşamını
olumsuz etkileyen, hem de Avrupa Birliğine girme sürecinde bulunan ülkemizin
AB uyum yasaları çerçevesinde hazırlanan bazı mevzuat çalışmalarını olumsuz
etkileyen bir uygulamanın önü açılmıştır.
21 Haziran 2005 tarihinde yürürlüğe giren 5362
sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanununun 68 inci maddesinin
ilk fıkrasının son cümlesinde ise “…..3308 sayılı Meslekî Eğitim Kanunu
kapsamına alınan il ve mesleklerde faaliyette bulunacak esnaf ve
sanatkârlardan sicile kayıt sırasında meslek dalı ile ilgili ustalık belgesi
istenir. “ hükmü yer almaktadır.
3308, 5174 ile 5362 sayılı Kanunların ustalık
belgesine ilişkin hükümleri içeren söz konusu maddeleri arasındaki çelişki,
aynı sektörde faaliyet gösteren ancak farklı hukuki yapılara sahip gerçek ve
tüzel kişiler arasında bir haksız rekabet yaratmıştır. Ayrıca
esnaf-sanatkarlar odalarının oda kaydı sırasında ustalık belgesi ararken,
ticaret ve sanayi odalarının aramaması, ustalık belgesi sahibi olmayan ancak
esnaf-sanatkar statüsünde olan kişilerin ticaret ve sanayi odalarına
yönelmelerine de neden olmuştur.
Konfederasyonumuz 5174 sayılı Kanunun yürürlüğe
girdiği tarihten itibaren bu haksız uygulamanın kaldırılması için, başta
Cumhurbaşkanlığı ve Başbakanlık Makamı olmak üzere Sanayi ve Ticaret
Bakanlığı, Milli Eğitim Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı ve TOBB nezdinde pek
çok girişimde bulunmuştur. Bu girişimler sonucunda, ustalık belgesi sorunu
mesleki eğitim ve istihdamla ilgili strateji ve eylem planları yanında
Sanayi ve Ticaret Bakanlığı koordinesinde hazırlanan Esnaf ve Sanatkarlar
Değişim, Dönüşüm, Destek Strateji ve Eylem Planına da girmiştir. Sanayi ve
Ticaret Bakanlığı ustalık belgesi sorunundan kaynaklanan kayıt karmaşasını
gidermek amacıyla bir çalışma başlatmıştır.
Bu çerçevede; Konfederasyonumuza Sanayi ve
Ticaret Bakanlığından (Esnaf ve Sanatkarlar Genel Müdürlüğü) gelen
10/06/2010 tarih ve 2145 sayılı yazıda; esnaf ve sanatkar ile tacir ve
sanayici ayrımında, tacir işletmeler ile esnaf ve sanatkarların
tescillerinde, ve işyerlerinin açılması esnasında 3308 sayılı Mesleki Eğitim
Kanunu gereğince, ilgililerden ustalık belgesi istenmesinde yaşanan
sorunların azaltılması ve uygulamaya açıklık getirilmesi amacıyla
Bakanlıklarınca (İç Ticaret Genel Müdürlüğü) bir genelge hazırlandığı ve
genelgenin Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine gönderildiği
belirtilmektedir.
Bakanlığın
bir örneği ekte yer alan genelgesinde özetle; esnaf ve sanatkar ile tacir ve
sanayicinin işyerlerinin tescil işlemlerine ilişkin ilgili mevzuat
açıklandıktan sonra; Ticaret Sicil Memurluklarının, tescili istenilen
işletmenin aranılan diğer kanuni şartların yanında, ticari işletme
niteliğinde olup olmadığı hususunda resen araştırma yapmakla yükümlü olduğu
ve esnaf ve sanatkar olanların ticaret siciline
tescilinden kesinlikle kaçınmaları gerektiği,
5362
sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanunu ve Bakanlar Kurulu
Kararı çerçevesinde belirlenen kriterlere göre esnaf sayılanların ise esnaf
ve sanatkarlar siciline kayıtlarının yapılmasının sağlanması,
5174
sayılı Kanunun 102’nci maddesi hükmüne binaen, esnaf ve sanatkarlar
siciline verilmesi gereken ustalık belgesi yükümlülüğünden kaçınmak için
ticaret siciline başvuran ve tacir niteliğinde bulunmayan kişilerin (ESNAF
ve SANATKARLARIN), ticaret siciline ve ticaret odalarına tescillerinin
yapılmaması ve uygulamanın buna göre yürütülmesi için
ilgili bütün ticaret odalarına keyfiyetin duyurulması, talimatı verilmiştir.
Talimat konusu iş ve işlemlere ticaret
odalarınca riayet edilip edilmediğinin teşkilatımızca yakından ve titizlikle
takip edilmesi, talimata aykırı uygulamaların öncelikle Sanayi ve Ticaret İl
Müdürlüklerine, sonuç alınamaması halinde Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Esnaf
ve Sanatkarlar Genel Müdürlüğüne intikal ettirilmesi uygun olacaktır.
Bilgi edinilmesini ve keyfiyetin bağlı
odalarınıza bildirilmesini önemle rica ederiz.
|
