|
Kamuoyunda “Varlık Barışı” olarak bilinen 5811 sayılı “Bazı
Varlıkların Milli Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Kanun” 22 Kasım 2008
tarih ve 27062 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. 6
Aralık 2008 tarih ve 27076 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan tebliğle de, söz
konusu Kanunun uygulaması ile ilgili olarak açıklamalarda bulunulmuştur.
5811 sayılı Kanunla, gerçek ve tüzel kişilere ait
olup yurt dışında bulunan para, döviz, altın, menkul kıymet ve diğer sermaye
piyasası araçlarının ekonomiye kazandırılması ve taşınmazların kayda
alınması ile yurt içinde bulunan ancak işletmelerin özkaynakları içinde yer
almayan bu türden varlıkların sermaye olarak konulmak suretiyle işletmelerin
sermaye yapılarının güçlendirilmesinin sağlanması amaçlanmaktadır.
1. Yurtdışındaki Varlıklara İlişkin Bildirim,
Beyan ve Verginin Ödenmesi
Söz konusu Kanuna göre, gerçek ve tüzel
kişilerin yurt dışında bulunan para, döviz, altın, menkul kıymet ve diğer
sermaye piyasası araçlarının yurda getirilmesi ve yine yurt dışındaki
taşınmazların yurt içinde kayda alınması halinde, bu varlıklarla ilgili
olmak kaydıyla 1.1.2008 tarihinden önceki dönemlere ilişkin olarak hiçbir
suretle vergi tarhiyatı yapılamayacaktır. 1.1.2008 tarihinden önceki
dönemlere ilişkin olarak başka nedenlerle bir inceleme yapılması durumunda
da bu incelemeler sonucunda gelir, kurumlar ve katma değer vergisi yönünden
tespit edilen matrah farklarından, beyan edilen yurt dışındaki varlıkların
değeri kadarki kısmı mahsup edilecektir.
Yurtdışındaki varlıkların, 1.10.2008 tarihi itibariyle
yurt dışında bulunduğunun; banka kayıtları ve bankaların düzenledikleri
diğer belgelerle, tapu ve diğer sicil kayıtlarıyla, posta idaresindeki çek
hesapları ve benzeri belgelerle, noter senetleri veya sözleşmeleriyle ispat
edilmesi gerekmektedir.
Bu Kanundan yararlanılabilmesi için, yurtdışında
bulunan para, döviz, altın, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası
araçlarının 2 Mart 2009 tarihinde kadar yurda getirilmeleri, yine
yurtdışındaki taşınmazların da 2 Mart 2009 tarihine kadar yurt içinde
kayda alınmaları gerekmektedir.
Söz konusu varlıklar, YTL değerleriyle ekte örneği yer
alan “Yurt dışında sahip olunan varlıklar için vergi dairelerine
verilecek beyanname” doldurularak gelir veya kurumlar vergisi yönünden
bağlı olunan vergi dairesine beyan edilecek veya yine ekte örneği bulunan “Bankalara
yapılacak bildirime ilişkin form” ile bankalara bildirilecektir.
Bildirimin bankalara verilmiş olması halinde, vergi dairelerine ayrıca bir
beyanda bulunulmasına gerek bulunmamaktadır.
Beyan edilen varlıkların değerleri üzerinden yüzde 2
oranında vergi hesaplanacak ve beyannamenin verildiği ayı izleyen ayın
sonuna kadar ödenecektir.
Bu Kanun kapsamında beyan edilen yurt dışındaki
varlıkların, beyan tarihinden itibaren bir ay içinde Türkiye’ye getirilmesi
veya Türkiye’deki bankalarda açılacak hesaba transfer edilmesi gerekmektedir.
Olası bir vergi incelemesinde, söz konusu varlıkların
1.10.2008 tarihi itibariyle yurt dışında sahip olunduğunun ve Kanunda
belirtilen yasal süre içerisinde Türkiye’ye getirildiğinin kanaat verici
belgelerle ispatı mükelleflere aittir.
2. Türkiye’de Sahip
Olunan Varlıklara İlişkin Beyan ve Verginin Ödenmesi
Gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerince
Türkiye’de sahip olunan ve 1.10.2008 tarihi itibariyle yasal defter
kayıtlarında yer almayan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye
piyasası araçları ile taşınmazların 2 Mart 2009 tarihine kadar YTL
değeriyle ekte örneği yer alan “Yurt içinde sahip olunan varlıklar için
vergi dairelerine verilecek beyanname” ile gelir veya kurumlar vergisi
yönünden bağlı olunan vergi dairelerine beyan edilmesi halinde bu
varlıklarla ilgili olmak kaydıyla 1.1.2008 tarihinden önceki dönemlere
ilişkin olarak hiçbir suretle vergi tarhiyatı yapılamayacaktır. 1.1.2008
tarihinden önceki dönemlere ilişkin olarak başka nedenlerle bir inceleme
yapılması durumunda da bu incelemeler sonucunda gelir, kurumlar ve katma
değer vergisi yönünden tespit edilen matrah farklarından, beyan edilen
varlıkların değeri kadarki kısmı mahsup edilecektir.
Vergi dairelerine beyan edilen varlıkların değerleri
üzerinden vergi dairelerince yüzde 5 oranında vergi hesaplanacaktır.
Bu vergi, beyannamenin verildiği ayı izleyen ayın sonuna kadar
ödenecektir.
3. Ortak Hükümler
Gerek yurt dışında, gerekse Türkiye’de bulunan
varlıkların beyanında ve yasal defterlere kaydedilmesinde, bu varlıkların
rayiç bedellerinin YTL karşılığı esas alınacaktır.
Döviz ve döviz cinsinden varlıklarda T.C. Merkez
Bankası döviz alış kurunun dikkate alınması gerekmektedir.
İşletme defteri tutan mükellefler, söz konusu
kıymetleri defterlerinde ayrıca göstereceklerdir. Defterlere kaydedilen bu
varlıklar, dönem kazancının tespitinde gelir unsuru olarak dikkate
alınmayacaktır. Defter tutma yükümlülüğü bulunmayan mükelleflerin, beyan
ettikleri taşınmazlar dışındaki varlıkları banka hesaplarına yatırmaları
yeterlidir.
Bu Kanun kapsamında beyan edilen ve ödenen vergilerin,
gelir veya kurumlar vergisi matrahının tespitinde hiçbir suretle gider
olarak dikkate alınması veya başka bir vergiden mahsup edilmesi mümkün
değildir.
Ayrıca, yasal defterlere kaydedilen taşınmazlar için
amortisman ayrılamayacaktır.
Yasal defterlere kaydedilen bu varlıkların daha sonra elden
çıkarılması halinde doğan zararlar, gelir veya kurumlar vergisi matrahının
tespitinde gider veya indirim olarak kabul edilmeyecektir.
Gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerinden, vergi
beyannamelerini elektronik ortamda vermek zorunda olanlar, bu Kanun
kapsamındaki bildirimleri de yine elektronik ortamda vermek zorundadırlar.
Bilgilerinizi, bağlı odalarınıza ve üyelerinize
ivedilikle duyurulması hususunda gereğini önemle rica ederiz.
|