Mevzuat  >> Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu Tarihçesi
 

507 SAYILI ESNAF VE SANATKARLAR KANUNU

BİRİNCİ BÖLÜM

Esnaf ve Sanatkarlar Odası

Odanın Tanımı ve Üst Kuruluşları :

Madde 1-(Değişik:2/5/1983 - KHK 62/1 md;Aynen kabul: 14/2/1985 - 3153/1 md.)

Esnaf ve sanat sahipleriyle bunların yanlarında çalışanların müşterek ihtiyaçlarını karşılamak, mesleki faaliyetlerini kolaylaştırmak, mesleğin genel menfaatlerine uygun olarak gelişmesini sağlamak, meslek mensuplarının birbirleriyle ve halk ile olan ilişkilerinde dürüstlüğü ve güveni hakim kılmak üzere meslek disiplini ve ahlakını korumak maksadıyla kurulan kamu kurumu niteliğinde tüzelkişiliğe sahip meslek kuruluşlarına Esnaf ve Sanatkarlar Odası denir.

 Odanın üst kuruluşu olan birlikler, federasyonlar ve Konfederasyon kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşlarıdır.

Kanunun Kapsamı:

Madde 2-İster gezici olsun, ister bir dükkanda veya bir sokağın belli yerinde sabit bulunsunlar, ticareti sermayesi ile birlikte vücut çalışmalarına dayanan ve geliri o yer gelenek ve teamülüne nazaran tacir niteliğini kazanmasını icap ettirmeyecek miktarda sınırlı olan ve bu bakımdan ticaret sicili ve dolayısiyle ticaret ve sanayi odasına kayıtları gerekmeyen, aynı niteliğe (Sermaye unsuru olsun, olmasın) sahip olmakla beraber, ayrıca çalıştığı sanat, meslek ve hizmet kolunda bilgi, görgü ve İhtisasını değerlendiren hizmet, meslek ve sanat , sahipleriyle bunların yanlarında çalışanlar ve geçimini sınırlı olarak kamyonculuk, otomobilcilik ve şoförlükle temin eden kimselerin birinci maddede belirtilen amaçlarla kuracakları odalar bu kanun hükümlerine tabidir.

daların Kuruluşu:

Madde 3- (Değişik birinci fıkra: 9/5/1991-3741/1 md.)

Esnaf ve Sanatkarlar Odaları, oda kurulması istenen yerde çalışmakta olan, sanat, hizmet, meslek sahipleri ile esnaftan en az 200 kişinin isteği ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığı' nın izni ile kurulur.

Bu hususta yapılacak müracaat dilekçesine, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı' nca hazırlanan örneğe uygun düzenlenmiş tutanak ile birlikte statünün üç nüshası eklenerek İdare Amirliğine verilir.

İdare Amirliği kendi yapacağı incelemeden sonra mütalaasiyle birlikte on beş gün içinde belgeleri Sanayi ve Ticaret Bakanlığı' na gönderir.

Sanayi ve Ticaret Bakanlığı iki ay içinde izin verip vermediğini bildirmediği takdirde oda kendiliğinden kurulmuş olur.

Bu maddeye göre Danıştay'da açılacak davalar altı ay içinde hükme bağlanır.

(Ek: 9/5/1991-3741/1 md.) Kurulacak karma odalarda birliğin önerisi üzerine meslek komiteleri teşekkül ettirilir. Meslek komitelerinin kuruluş, çalışma esas ve usulleri Konfederasyonca çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir.

Çalışma Bölgesi

Madde 4 - (Değişik: 9/5/1991 - 3741/2 md.)

Esnaf ve sanatkarlar odalarının çalışma bölgesi bulundukları ilçenin sınırlarıdır.

Birden fazla ilçe bulunan büyükşehir il merkezlerinde kurulan odaların çalışma bölgesi büyükşehire dahil ilçelerin sınırlarıdır

Aynı bölgede ve aynı konuda birden fazla oda kurulamaz.

Odalar, çalışma bölgeleri içinde şubeler ve irtibat büroları tesis edebilirler.

Konularının değişik olup olmadığının belli edilmesi yönünden çıkacak anlaşmazlıklar 6' ncı madde de söz konusu komitece çözümlenir.

Odaya Kayıt :

Madde 5- (Değişik:2/5/1983 - KHK 62/2 md;Aynen kabul: 14/2/1985 - 3153/ 2 md.)

Esnaf ve Sanatkar Siciline kayıtlı esnaf ve sanatkarlar çalışma bölgesi içindeki ilgili odaya kayıt olmak zorundadırlar. Kayıt zorunluluğunu bir ay içinde yerine getirmeyenler, sicile kayıt tarihinden geçerli olmak üzere doğrudan doğruya kaydedilirler.

Esnaf ve sanatkarlar odasına kayıtlı olanlar, ticaret, sanayi veya deniz ticaret odalarına kaydedilemezler, ticaret, sanayi veya deniz ticaret odalarına kayıtlı bulunanlar ise, esnaf ve sanatkarlar odasına kayıt edilemezler.

Belirleme Koordinasyon Kurulu ve Anlaşmazlıkları Çözümleme Komiteleri:

Madde 6- (Değişik:2/5/1983- KHK 62/3 md; Aynen kabul: 14/2/1985 - 3153/3 md.)

Esnaf ve sanatkar kollarını belirlemek ve yıllık gayri safi gelirleri ve bölgelerin özelliklerine göre esnaf ve sanatkarlar ile tacir ve sanayicinin ayırımını yapmak, Türk Ticaret Kanununun 1463'üncü maddesi gereğince çıkarılacak Bakanlar Kurulu kararnamesini hazırlamak ve bunları ilan etmek üzere, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Müsteşar veya Müsteşar Yardımcısının başkanlığında Sanayi ve Ticaret, Maliye ve Gümrük, Milli Eğitim Gençlik ve Spor ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik bakanlıklarının ilgili genel müdürleri ile Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı, Türkiye Halk Bankası Genel Müdürlüğü' nün birer temsilcisinden oluşan "Esnaf ve Sanatkar ile Tacir ve Sanayiciyi Belirleme Koordinasyon Kurulu" kurulmuştur. Kurul çalışmalarında Türkiye Ticaret, Sanayi, Deniz Ticaret Odaları ve Ticaret Borsaları Birliği ile Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu' nun görüşlerini alır.

 

Kurulun Sekreterlik görevi Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca yürütülür.

 

Kurulun çalışma esasları bir yönetmelikle düzenlenir.

 

Bu Kanuna tabi odalar arasında veya bu odalar ile 5590 sayılı Kanuna tabi odalar arasında üye kayıt zorunluğu bakımından çıkacak anlaşmazlıkları çözümlemek üzere il ve ilçelerde üçer kişiden oluşan komiteler kurulur.

 

Bu Komiteler;

a) İl Sanayi ve Ticaret Müdürlüğü bulunan illerde bu müdürlerin, İl Sanayi ve Ticaret Müdürlüğü bulunmayan illerde ise valinin görevlendireceği bir yetkilinin başkanlığında ticaret, sanayi veya deniz ticareti odalarının temsilcisi ile esnaf ve sanatkarlar odaları birliğinin temsilcisinden oluşur.

b) İlçelerde mülki amirin başkanlığında ilgili oda ve odaların birer temsilcisinden kurulur.

 

Komite kararlarına ilgililer tarafından 10 gün içinde yetkili asliye hukuk mahkemesine itiraz edilebilir. Mahkemenin kararı kesindir.

Kesinleşen mahkeme kararı üzerine ilgili sicil memurlukları kayıtlarında gerekli işlemi yapmak zorundadırlar.

Birlik Ajanlığı

Madde 7- Esnaf ve sanatkarlar odalarının kurulmadığı ilçe, bucak ve köylerde Birlik tarafından ajanlık tesis olunabilir. Ajan o yer esnaf ve sanatkarlarının mütalaası da alınmak suretiyle Birlik tarafından o yer esnaf ve sanat sahiplerinden ve bunlar içinde gerekli nitelikte bir kimse bulunmadığı takdirde aynı şekilde sair kimselerden atanır. İşden uzaklaştırma da aynı usule tabidir.

 

Ajanlık giderleri birlik tarafından karşılanır. Gelirleri de birliğe gelir kaydedilir.

Ajanlıklar bulundukları yerin idari kuruluş sınırları içinde odalara kayıtla zorunlu esnaf ve sanat sahiplerini kaydetmek, sicillerini tutmak, ilgili merciler veya bizzat bağlı olan esnaf ve sanat sahipleri tarafından istenecek belge ve bilgileri vermekle görevli olup, birliğe bağlı olarak çalışır.

 

Yukardaki hizmet karşılığında yalnız 38'nci maddedeki ücretler tahsil olunur.

 

Birlik, ajanlık çalışma hudutlarını, ajanlık kuruluşu mümkün olmayan yerlere yayma yetkisindedir.

 

Üyelik Nitelikleri:

Madde 8- Esnaf ve sanatkarlar odalarına üye olabilmek için aşağıdaki hususlar aranır.

a) Türkiye Cumhuriyeti uyruğunda olmak veya yabancı devlet uyruğunda bulunmakla beraber Türkiye' de sanat ve ticareti yürütmeye izinli bulunmak,

b) Medeni hakları kullanmak yetkisine sahip olmak,

c) 2'nci maddedeki nitelikte olmak,

2'nci maddedeki nitelikte bulunmakla beraber reşid olmayanlar odalara aday üye olarak kaydedilebilirler. Bu gibi kimseler, odaların sağlayacağı sosyal her türlü imkanlardan faydalanırlar. Ancak, genel kurula üye sıfatı ile katılamazlar.

Üye Niteliğinin Kaybı :

Madde 9- Odalara kayıtlı üyelerin kayıtlarının silinebilmesi için aşağıdaki hallerin bulunması zorunludur:

a) Daimi olarak bölge dışına çıkmak,

b) 8'nci maddenin "a", "b", "c" fıkralarındaki nitelikleri kaybedenler veya bu niteliklerinden birine sahip olmadıkları sonradan anlaşılanlar,

c) Aralıksız olarak altı ay fiilen sanat, meslek ve hizmetlerini yapmıyanlar,

ç) Sanat ve ticaretten geçici veya sürekli olarak yasaklananlar,       

 

Yukardaki fıkralara göre kayıtları silinenlerden üyelik niteliklerini yeniden almaları sebebiyle yeniden odaya alınanların, oda üyeliği dolayısiyle kazandıkları haklar devam eder.

Organlar:

Madde 10- Esnaf ve sanatkarlar odalarının organları:

a) Genel kurul,

b) Yönetim kurulu,

c) Denetim Kurulu

ç) (2/5/1983 - KHK 62/38 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

          

Madde 11- (2/-5/1983- KHK 62/ 38 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

 

Genel Kurulun Görevleri ve Yetkileri:

Madde 12- Genel kurulun başlıca görevleri ve yetkileri:

a) (Değişik: 2/5/1983- KHK 62/4.;Aynen kabul: 14/2/1985 - 3153/4 md.) Yargı gözetiminde yönetim kurulu asıl ve yedek üyelerinin seçimi,

b) (Değişik: 2/5/1983- KHK 62/4 md.; Aynen kabul: 14/2/1985 - 3153/4 md.) Yargı gözetiminde denetim kurulu asıl ve yedek üyelerinin seçimi,

ç) Yönetim kurulunun teklif edeceği bütçe ile çalışma programını aynen veya değiştirerek kabul etmek,

d) Kesin hesapları kabul veya reddetmek,

e) Yıllık raporları tetkik, yönetim kurulu, denetim kurulunu ibra etmek,

f) Sorumluluğu görülen yönetim kurulu üyeleri hakkında dava açılmasına karar vermek ve ilgililerin aynı süre içinde işten el çektirmelerini, karar altına almak,

g) Sanayi ve Ticaret Bakanlığı' nca düzenlenen tip statüde değişiklik yapılması hakkında Sanayi ve Ticaret Bakanlığı' na teklifte bulunulmasına, statünün odaların ihtiyarına bırakılan kısımları hakkında yönetim kurulunca Sanayi ve Ticaret Bakanlığı' ndan alınacak ön izine dayanarak karar vermek,

h) Mensubu olduğu birliğin muvafakatı alınmak şartiyle taşınamaz mallar alım ve satımına, taşınamaz malların karşılığında veya sair surette ödünç para alınmasına karar vermek,

ı) İmkanları nispetinde öğrenci okutulmasına, bir evvelki yıl gelirlerinin % 5'ini geçmemek kaydiyle umumi menfaate hadim kuruluşlara yardımlarda bulunulmasına karar vermek,

i) Sanayi ve Ticaret Bakanlığı' ndan alınan ön izne dayanarak feshi teklifi hakkında karar vermek,

j) (9/5/1991 - 3741/ 31 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

k) Yönetim kurulunu odanın gayesine uygun olarak yukardaki fıkralar dışında kalan konularda görevlendirmektir.

l) (Ek:2/5/1983 - KHK 62/4 md.; Aynen kabul: 14/2/1985- 3153/4 md.)

Konfederasyonca teklif edilecek ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca uygun görülecek üyelerinin mesleki faaliyetlerinin gelişmesini sağlamak ve münhasıran odanın iştigal konusu ile ilgili amaçlara yönelik kooperatifler kurmaya veya bunlara katılmaya karar vermek.

m) (Ek:2/5/1983- KHK 62/4 md.; Aynen kabul: 14/2/1985- 3153/4 md.)

Yönetim kurulu üyelerine toplantılar için verilecek huzur hakkı ile yönetim kurulu başkan ve başkanvekilleri ve denetim kurulu üyelerine verilecek aylık ücreti tespit etmek.

 

Aylık ücret alanlara huzur hakkı ödenmez.

Genel Kurulun Teşekkülü ve Toplantıları:

Madde 13-(Değişik birinci fıkra: 9/5/1991- 3741/ 3 md.) Genel kurul odaya kayıtlı üyelerden oluşur, genel kurul üç yılda bir defa ilan edilen yer ve zamanda toplanır.

Genel kurul ayrıca;

a) Yönetim kurulu üye tamsayısının yarıdan fazlasının kararı ile,

b) Üyelerden beşte birine (500'den fazla üyeli odalarda onda biri) düzenlenecek tutanak ve gündemle yapılacak başvurma üzerine Yönetim Kurulu tarafından,

c) Denetim kurulu çoğunluğu,

ç) Gerektiğinde Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca,

her zaman için olağanüstü olarak toplantıya çağırılabilir.

Toplantıya Çağrı ve Çoğunluk:

Madde 14- (Değişik: 2/5/1983- KHK 62/6 md.; Aynen kabul: 14/2/1985- 3153/ 6. md.)

Genel kurul toplantısı en az onbeş gün önce mahallinde çıkan günlük gazete ile bir defa ilan olunur. Günlük gazete çıkmayan yerlerde gelenek ve teamüle göre ilan yapılır ve durum bir tutanakla tespit olunur. İlanda toplantının yeri, günü, saati gündemi de belli edilir.

 

Toplantının açılabilmesi için toplantı tarihinden en az iki ay önceden yönetim kurulu kararıyla odaya kayıtları yapılmış olan üyelerin yarıdan bir fazlasının toplantıya katılması şarttır. Birinci toplantıda çoğunluk sağlanmadığı takdirde toplantı bir ayı geçmemek üzere ileri bir tarihe bırakılır ve durum iki üye ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Temsilcisi tarafından düzenlenecek bir tutanak ile tespit olunur.

 

İlk toplantı ilanında ikinci toplantının yeri, günü, saati belirtilmiş ise yeniden ilan yapılmaz. İkinci toplantıda çoğunluk aranmaz. Ancak toplantıya katılanlar sayısı, oda organlarının asıl ve yedek üye sayısı ile genel kurul başkanlık divanı için gerekli üye sayısından az olamaz.

 

Genel kurullarda kararlar toplantıda bulunanların salt çoğunluğu ile alınır.

Toplantıya Katılanlar Listesi:

Madde 15-Toplantıya katılanlar üye kayıt defterlerine nazaran oda sicil numaraları ad ve soyadları ile çalışma konularını belirtecek şekilde listedeki yerlerini imza suretiyle katılmalarını belirtirler.

Üyelerin toplantıya bizzat katılımları gerekli olup vekalet caiz değildir.

 

Toplantıya katılanlar listesi, başkanlık divanını teşkil eden başkan, başkanvekili, tutanak katipleri ve ayrıca Bakanlık Temsilcisi tarafından imza olunur.

Bakanlık Temsilcisi

Madde 16-Genel Kurul toplantılarının muteber olabilmesi için Sanayi ve Ticaret Bakanlığını temsilen bir Bakanlık Temsilcisinin toplantının süresince bulunması zorunludur.

 

Bakanlık Temsilcisi, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı veya verilen yetki ile idare amiri tarafından görevlendirilir.

 

Bakanlık Temsilcisinin imzasını taşımıyan toplantıya katılanlar listesi ile tutanaklar ve dolayısiyle toplantı belgeleri hüküm ifade etmez.

Toplantıdan en az on gün evvel idare amirliğine müracaatla toplantı yeri günü, saati ve gündemi bildirilmek suretiyle Bakanlık Temsilcisi tayini talep edilmesi, ayrıca odaların Birliğe bilgi vermesi lazımdır. Toplantı başlamadan evvel çağrının usule uygun olarak yapıldığı, toplantıya katılanlar listesinin istenen biçimde düzenlendiği ve çoğunluğun tamam olduğu Bakanlık Temsilcisi tarafından incelenip tesbit edilerek görüşmelere başlanmasına izin verilir.

 

Bakanlık Temsilcisi toplantının mevzuat, statü ve gündem esasları içinde yürümesini denetleme ve teminle görevlidir.

Bu suretle görevlendirilecek Bakanlık temsilcilerinin miktar ve esasları Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca tesbit edilecek zaruri masrafları oda tarafından ödenir.

 

Ancak; usulüne uygun müracaat yapıldığı halde, Bakanlık Temsilcisi toplantıya gelmezse, toplantı icrasını temin etmek üzere, mahalli idare amirine durum bildirilir. Bakanlık temsilcisi yine gelmez ise bir saat sonunda toplantıya başlanır. 

(Ek:9/5/1991-3741/4 md.) Esnaf ve sanatkar odaları ve üst kuruluşlarının yapacakları genel kurul toplantılarının usul ve esasları ve katılanların listesinin ne şekilde düzenleneceği, toplantılarda bulundurulacak bakanlık temsilcilerinin görev ve yetkileri ile temsilcilere ödenecek Ücretler Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca üç ay içinde çıkarılacak bir yönetmelikle tespit olunur. 

Başkanlık Divanı:

Madde 17- Bakanlık Temsilcisi tarafından verilen izin üzerine hazır bulunan oda üyeleri veya odanın bağlı bulunduğu birlik veyahut da Konfederasyon tarafından görevlendirilen temsilciler arasından bir başkan, bir başkan vekili ve yeteri kadar tutanak katibi işari oy ile seçilir.

 

Üyelerden onda birinin teklifi halinde seçim gizli oyla yapılır.

Olağan Toplantı Gündemi:

Madde 18- Genel kurulun olağan toplantı gündeminde aşağıdaki hususlar bulunur;

1-Başkanlık divanı seçimi,

2-Yönetim kurulu çalışma raporunun müzakeresi, hesapların tetkiki ve denetim kurulu raporunun okunması,

3-Yönetim kurulu ve denetim kurulunun ibrası,

4-Bütçe ve çalışma programının görüşülmesi ve kabulü,

5-(Değişik:2/5/1983-KHK 62/7 md.; Aynen kabul:14/2/1985-3153/7 md.) Yönetim ve Denetim Kurulları üyelerinin ve yedeklerinin seçimi,

6-Dileklerin tesbiti,

Gündemde bulunmayan hususlar hazır bulunan üyelerden yirmide birinin yazılı isteği veya Sanayi ve Ticaret Bakanlığı, Konfederasyon, ilgili federasyon ve odanın bağlı bulunduğu birlik tarafından müzakeresi istenilen hususlar gündeme alınır. Statü değiştirilmesi ile fesih hususu ilan edilen gündeme dahil olmadıkça görüşülemez.

Statü Değiştirme Fesih vesair Konularda Karar Çoğunluğu:

Madde 19- Odanın feshi hususunda karar alınabilmesi için odaya kayıtlı üyelerin üçte ikisinin, statü değiştirme için kayıtlı üyelerin yarısından fazlasının, sair konularda ise toplantıda bulunanların yarısından fazlasının çoğunluğu zorunludur.

Yönetim Kurulu:

Madde 20- (Değişik: 2/5/1983-KHK 62/8 md.; Aynen kabul: 14/2/1985- 3153/8 md.)

(Değişik: 9/5/1991-3741/5 md) Yönetim kurulu oda üyeleri arasından 3 yıl için gizli oyla seçilir.

(Değişik: 9/5/1991- 3741/5 md) Yönetim kurulu üye sayısı 1000' den az üyeli odalarda 7, 1000-2000 üyeli odalarda 9, 2000' den fazla üyesi olan odalarda ise 11 kişidir. Ayrıca aynı sayıda yedek üye seçilmesi zorunludur.

(Değişik: 9/5/1991-3741/5 md.) Yönetim kurulu kendi üyeleri arasından bir başkan ile bir veya iki başkanvekili seçer.

Odanın hukuki temsilcisi yönetim kurulu başkanıdır.

(Değişik:9/5/1991- 3741/5 md.) Odayı yönetim kurulu başkanı veya başkanvekillerinden biri ile oda genel sekreterinin ortak imzası bağlar.

 

Yönetim kurulu asıl üyeleri arasında boşalma olursa yedeklerden sırası ile en fazla oy alanlar getirilirler, yeni üye ilk toplantıya çağrılır. Çağrı yapılmaksızın yönetim kurulu toplantısı yapılamaz.

 

Yönetim kurulunun toplu olarak görevinden ayrılması veya asıl üye sayısının yarıdan aşağı düşmesi ve yedeklerinin de kalmaması halinde, oda il birliğince görevlendirilecek üç kişilik bir kurul tarafından yeni seçimler yapılıncaya kadar yönetilir.

Oda yönetim kuruluna seçilebilmek için:

a) Okur yazar olmak,

b) Odanın faaliyet alanında en az üç yıl bilfiil çalışmış olmak ve en az altı aydan beri odanın kayıtlı üyesi bulunmak.

c) (Değişik: 9/5/1991- 3741/5 md.) Asıl cezaları paraya çevrilmiş veya tecil edilmiş olsalar dahi taksirli suçlar hariç olmak üzere, ağır hapis veya 6 aydan fazla hapis veyahut zimmet, ihtilas, irtikap, rüşvet, hırsızlık, sahtekarlık, dolandırıcılık, emniyeti veya görevi kötüye kullanma, yalan yere yemin ve yalan yere şahadet ve kaçakçılık suçlarından biri ile mahkum olmamak,

d) Seçim sırasında meslek veya sanattan men edilmemiş olmak,

şarttır.

(Ek:9/5/1991 - 3741/5 md.) Yönetim kuruluna seçilebilme şartlarından bir veya birkaçını taşımadığı sonradan anlaşılanlar ile bu şartlardan en az birini görev süreleri içinde kaybedenlerin üyelikleri kendiliğinden sona erer.

Madde 21- (2/5/1983-KHK 62/38 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

 

Yönetim Kurulunun Görev ve Yetkileri:

Madde 22-Yönetim Kurulunun başlıca görev ve yetkileri:

a) Oda işlerini mevzuat dairesinde yürütmek,

b) Genel Kurulca verilecek kararları yürütmek,

c) Yeni yıl bütçesiyle çalışma programını hazırlamak ve genel kurula vermek,

ç) Uyulması zorunlu mesleki kararlar almak hususunda bağlı bulunduğu birliğe teklifte bulunmak,

d) Bölgeleri içinde sanatkar ve esnafla ilgili teamülleri tesbit etmek, gelenek ve alışkanlıkları onamak ve ilan edilmek üzere birliğe vermek,

e) Üyelerinin çalışma konularına giren işlerde gelişmelerini sağlamak ve ihtiyaçlarını karşılamak bakımından lüzumlu ve yararlı tedbirleri almak ve icabeden tesisleri kurmak,

f) Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca bağlı bulunduğu birlik kanalı ile verilecek emir ve talimatı yerine getirmek,

g) Oda üyeleri için resmi dairelere, gösterilmesi gereken belgeleri düzenlemek ve onamak,

h) Oda mensubu olan esnaf ve sanat sahiplerinin çalışma konularıyla ilgili durumları hakkında resmi makamların talep edeceği bilgiyi vermek,

ı) Oda mensuplarının sicillerini tutmak,

i) Resmi ve hususi mercilerden istenecek temsilciyi atamak ve görevlendirmek,

j) Oda üyelerinden alınacak kayıt ücreti ile yıllık aidata ait onanacak belgeler karşılığında alınacak ücretlere ait tarifeleri düzenlemek ve Genel Kurula vermek,

k) Konfederasyon, federasyon ve bağlı bulunduğu birlikçe verilecek mevzuata uygun ödevleri yerine getirmek, 

l) Oda üyeleri ile müşterileri arasında iş münasebetleri dolayısiyle çıkacak anlaşmazlıklara muhatap olmak ve icabında 34 ve 124 üncü maddelerin esasları dairesinde zararın ödenmesine karar vermek ve cezayı icabettiren hallerde Disiplin Kuruluna göndermek,

m) Oda üyelerinin çalışma konularına giren hususlarda haklarını korumak için resmi ve özel kuruluşlarda gerekli teşebbüslerde bulunmak, (Ek:9/5/1991- 3741/30 md.) mensuplarının, genel mesleki menfaatlerini ilgilendiren konularda adli ve idari yargı mercileri önünde Yönetim Kurulu başkanı marifetiyle temsil etmek,

n) Genel kurulu gerektiğinde olağanüstü toplantıya çağırmak,

o) Genel sekreter, memur ve hizmetlilerin atanma, terfi, cezalandırma ve azillerini yapmak,

ö) Ana sözleşme değiştirmeleri hususunu genel kurula teklif etmek,

p) Gerektiğinde üyelere yazılı ihtarda bulunmak,

r) (Ek:9/5/1991-3741/6 md.) Oda üyelerince üretilen mal ve hizmetlerin kalitesini, standartlara ve sağlık koşullarına uygun şekilde üretilip üretilmediğini ve ücret tarifelerine uyulup uyulmadığını ilgililerin başvurusu üzerine veya her zaman doğrudan doğruya veya uzman kimseler aracılığı ile kontrol etmek, ayrıca mesleki teamüle aykırı davranışları belirlenen üyelere yazılı ihtarda bulunmak, tüketicilerin korunması için gerekli tedbirleri almak,

r) (Ek:9/5/1991- 3741/6 md.) Amaçları ile ilgili olarak, sermaye şirketleri, vakıflar, fonlar kurmak, kurulu bulunanlara katılmak.

Madde 24- (2/5/1983- KHK 62/38 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

Genel Sekreter:

Madde 25-Odaların işlerini mevzuat, statü ve yönetim kurulu kararları gereğince yürütmekle görevli ve sorumlu bir genel sekreter bulunur.

 

Genel sekreterin aynı zamanda birden ziyade oda genel sekreterliğinde çalışması mümkündür.

 

Genel sekreter yönetim kurulu toplantılarına katılır oy kullanamaz.

 

Harcama yönetim kurulu kararına dayanılarak başkanı veya vekili ile genel sekreterin müşterek imzası ile yapılır.

Oda adına yazılacak yazılar da aynı şekilde imzalanır. Ancak yönetim kurulu bazı konularda genel sekretere tek başına imza yetkisi verebilir.

 

Denetim Kurulu

Madde 26-(Değişik: 2/5/1983- KHK 62/10 md.; Aynen kabul: 14/2/1985- 3153/10 md.)

(Değişik: 9/5/1991- 3741/ 7 md.) Denetim kurulu oda üyeleri arasından üç yıl için gizli oyla seçilecek üç üyeden oluşur. Ayrıca üç yedek üye seçilir.

Denetim kurulu kendi üyeleri arasından bir başkan seçer.

Denetim kurulunun asıl ve yedek üyelerinin tamamının görevden ayrılması halinde ilk seçime kadar İl Birliğince bir denetçi atanır.

 

Denetim Kurulunun Çalışma Görev ve Yetkileri:

Madde 27-Denetim kurulunun başlıca görev ve yetkileri:

a) Genel kurul tarafından alınan kararların yönetim kurulunca yerine getirilip getirilmediğini araştırmak,

b) Oda işlerinin mevzuat ve statü esasları dairesinde yürütülüp yürütülmediğini denetlemek,

c) Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca, bağlı bulunduğu birlik tarafından, icabında federasyon ve Konfederasyonca verilecek görevlerin yerine getirilip getirilmediğini incelemek,

d) Oda işlem, hesap ve defterlerini her zaman ve her halde en az üç ayda bir defa kontrol etmek,

e) Odanın bir yıllık işlem ve hesapları hakkında genel kurula rapor vermek,

f) Lüzumunda genel kurulu olağanüstü toplantıya çağırmak,

Denetçiler yukarıda sayılan görev ve yetkilerini (e ve f) bentlerinde çoğunlukla, diğer hususlarda çoğunlukla veya tek başlarına yaparlar.

 

Madde 28-29- (2/5/1983- KHK 62/38 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

Cezalar

Madde 30- Oda üyelerine disiplin kurulunca verilecek cezalar:

a) İhtar,

b)Tevbih,

c) Para cezası,

ç) Geçici veya devamlı odadan çıkarma.

a) İhtar cezası: Üyenin mevzuat ve mesleki ahlak yönünden hareketlerini düzeltme bakımından dikkatinin çekilmesidir.

 Kesin olup itirazı kabul değildir.

b) Tevbih cezası: Oda üyelerinin meslek ve sanatlarına veya meslekin disiplinine aykırı düşen hareketlerinden dolayı muaheze edilmesidir.

 Kesin olup itiraz edilemez.

c) Para cezası: disiplin kurulunca, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı, o yer idare amiri, Konfederasyon, odanın bağlı bulunduğu birlik veya federasyon ve oda organları tarafından mevzuata uygun olarak alınmış kararlar aksine hareket edenlerle, herhangi bir şekilde yasak hareketlerde bulunan oda mensuplarına verilecek para cezaları aşağıda gösterilmiştir.

 

(Değişik: 9/5/1991- 3741/8 md.) Yukarıda sayılan disiplin cezalarına ilişkin kararlara uymayan oda mensuplarına ilk defa verilecek para cezası 37' nci maddeye göre belirlenen yıllık aidatın iki katı olup kesindir. Aynı meslek kolunda mükerrer olarak vuku bulacak aynı veya benzeri fiillerde bu ceza yıllık aidatın beş katına kadar hükmolunur.

 

Bu ceza için on gün zarfında ticari davalara bakmakla görevli mahkeme nezdinde itiraz olunabilir.

Mahkemenin vereceği karar kesindir.

 

Ç) Geçici veya devamlı odadan çıkarılma: Süresi zarfında oda üyeliği hak ve yetkilerinden hiçbir suretle faydalanılmaması ve üyenin cezayı gerektiren fiili ile ilgili meslek kolunda doğrudan doğruya veya dolayısiyle meslek, sanat ve hizmet görülmesinin yasaklanmasını içine alır.

 

Geçici ihraç cezasının süresi 6 aya kadardır.

 

İhraç cezaları o yer ticari davalara bakmakla görevli mahkeme kararı ile kesinleşir.

 

Disiplin kurulu ilgili dosyayı on gün zarfında mahkemeye gönderir.

 

Mahkemece durumu tetkik ve alınacak karar, kesinleşmeyi müteakip umumi hükümlere göre yerine getirilir.

 Madde 31- (2/5/1983- KHK 62/38 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

Resmi Makamların Oda ve Mensupları ile İlgili Kararları:

Madde 32-Esnaf ve sanat sahiplerinin meslek ve sanatlarının yürütülmesini ilgilendiren hususlarda resmi makamlarca alınacak kararlarla, sair tasarruflarda, ilgili odanın mütalaasından faydalanılır ve bu konuda kurulacak komisyonlara oda temsilcilerinin katılması sağlanır.

Resmi ve Özel Kuruluşlara Verilecek Belgeler:

Madde 33-Resmi ve özel kuruluşlar tarafından, tüccar ve sanayicilerden istenilen belgeler esnaf ve sanatkarlarca mensup oldukları odalardan sağlanır ve verilir.

 

İhtiyari Tahkim Usulünü Gösteren Yönetmelik:

Madde 34-Esnaf ve sanat sahipleri tarafından tamamlanması ve sonuçlandırılması zamana bağlı işlerden dolayı, iş sahipleri ile meydana gelecek anlaşmazlıkları halletmekle görevli bir hakem kurulu kurulur.

 

Kurulun vereceği kararların yürürlüğe konulması zorunludur. Ancak, taraflar kararın yazılı bildirme tarihinden itibaren bir hafta içinde ticari davalara bakmakla görevli mahkemeye itiraz edebilirler. Bu kurulun kuruluş, görev, yetki ve çalışma şekilleri Ticaret ve Sanayi Bakanlığınca müştereken tesbit olunacak bir yönetmelikle gösterilir.

Durum ve Değişikliği Bildirme Zorunluluğu:

Madde 35-Esnaf ve sanat sahibi ile yanlarında çalışanlar, kayıt beyannamelerinde bulunan hususlarda meydana gelecek değişiklikleri en geç 30 gün içinde bağlı olduğu odaya bildirmekle zorunludurlar.

Aksine harekette bulunanlar 30' uncu maddeye göre cezalandırılırlar.

 

Odaların Gelirleri:

Madde 36-Odaların gelirleri:

a) Kayıt ücreti ve yıllık aidat,

b) Düzenlenecek ve onanacak vesikalar için alınacak ücretler,

c) Para cezaları,

ç) Yayın gelirleri,

d) Bağış ve yardımlar,

e) İmtihan harçları,

f) Oda gayesinin tahakkukunu sağlamak için kurulacak kurumlar geliri,

g) Oda için düzenlenecek müsamere ve emsali gösteriler gelirleri,

h) Üyelerin faydalanmasına ayrılacak ihtiyaç maddesi dolayısiyle elde edilecek hizmet karşılıkları.

 

Kayıt Ücreti, Yıllık Aidat ve Düzenlenecek Belge ve Hizmet Karşılıkları:

Madde 37-(Değişik:2/5/1983-KHK 62/11 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/11 md.)

Üyenin odaya kaydı sırasında ödemek zorunda olduğu ücrete kayıt ücreti ve her yıl ödeyeceği aidata da yıllık aidat denir.

 

(Değişik: 9/5/1991 - 3741/ 9 md.) Kayıt ücreti ve yıllık aidat, sanayi kesimi için uygulanan asgari ücretin brüt tutarının onda birinden az, yarısından fazla olamaz.

 

(Değişik: 9/5/1991-3741/9 md.) Odaların düzenledikleri belgeler ve yaptıkları hizmet karşılığında alınacak ücretlerin miktar ve oranı maktu olanlarda yıllık aidatın onda birinden; nispi olanlarda ise tutarı yıllık aidatı geçmemek üzere binde ondan fazla olamaz.

 

Bu miktarlar, Bakanlar kurulu kararı ile üç katına kadar artırılabilir.

 

Kayıt ücreti, kayıt tarihinden itibaren bir ay içinde, yıllık aidat Nisan ve Ekim aylarında iki eşit taksitte ödenir. Süresi içinde ödenmeyen kayıt ücretleri ve yıllık aidatlar için Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında 6183 sayılı Kanun hükümleri uygulanır.(Son cümle yürürlükten kakma: 9/5/1991 -3741/9 md.)

 

(Ek:90/5/1991-3741/9 md.) Odaların kayıt ücreti yıllık aidat ve hizmet karşılığında tahsil edecekleri ücretler, yukarıdaki fıkralarda belirtilen asgari ve azami hadler içinde kalınmak suretiyle, Konfederasyonca çıkarılacak ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca onaylanacak yönetmelik hükümleri ile illere ve meslek gruplarının özelliklerine göre belirlenecek tarife grup ve esaslara göre tespit olunur

Madde 38-(12/5/1983-KHK 62/38 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

 

Oda Kararları:

Madde 39- Odaların kayıt ücretleri, yıllık aidatı ve para cezaları ile ilgili ve usulü dairesinde itiraz mercilerinden geçerek kesinleşmiş olan kararları ilam hükmünde olup genel hükümler dairesinde yerine getirilir.

30' uncu maddeye göre verilecek çıkarma cezası dolayısiyle ticaret, sanat, meslek ve hizmetten men hususunda alınan kararlar da aynı esaslar dahilinde yerine getirilir.

Fesih:

Madde 40- (Değişik: 2/5/1983- KHK 62/12 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/12 md.)

Odalar aşağıdaki sebeplerle fesholunur.

a) (Değişik:9/5/1991- 3741/10 md.) Üye mevcudunun Kanununun 3'üncü maddesinde gösterilen asgari miktarın yarısından aşağıya düşmesi,

b) Genel kurulların mevzuata aykırı olan kararlarının Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca yapılacak uyarmaya rağmen iki ay içinde genel kurul toplanarak ıslah edilmemesi,

c) Konfederasyonca her konu ve yere göre genel olarak tespit edilecek yıllık zorunlu giderleri karşılayacak miktarda gelir sağlayamaması ve Konfederasyonun bu hususta uyarmasına rağmen durumunu ıslah etmek imkanı bulunamaması,

d) Odanın iştigal konusuna giren hususlardan bazılarına mensup esnaf ve sanat sahiplerinin zamanla ayrı oda teşkil etmeleri neticesi, kalan mevcudun müstakil bir oda devamını icabettirecek kifayette olmaması.

Odalar yukarıda yazılı sebeplerle Sanayi ve Ticaret Bakanlığının teklifi üzerine yetkili Asliye Hukuk Mahkemesince fesholunur.

Tasfiye:

Madde 41-İnfisah eden veya yukardaki madde hükümlerine göre feshedilen odaların bağlı oldukları birlik tarafından teşkil edilecek heyet borçları kendi varlığından ödenip alacakları tahsil ve tasfiye giderleri de karşılandıktan sonra kalacak meblağ ile aynı haklar, komite tarafından tesbit edilecek esaslar içinde oda üyelerinin kayıtla zorunlu kılındıkları odalara devir ve taksim olunur.

 

 

 İKİNCİ BÖLÜM

Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği

Tanım:

Madde 42-Bu kanuna göre kurulan odalar tarafından aralarında birlik ve dayanışma kurma ve kuruluşun gelişmesini sağlamak maksadıyla kuracakları tüzel kişiliğe sahip kuruluşlara Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği denir.

Kuruluş:

Madde 43-Her il merkezinde bir Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği kurulur.

 

Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca hazırlanacak örneğe uygun olarak düzenlenmiş birlik statüsünün üç nüshası ile bir dilekçe ile birlikte o yer idare amirliğine veriler ve bu makamın onamasını müteakip birlik kurulmuş olur.

 

Kuruluş bir hafta zarfında Sanayi ve Ticaret Bakanlığına bildirilir ve onanan statünün bir nüshası da gönderilir.

 

 

Çalışma Bölgesi

Madde 44-Birliklerin kuruluş yeri il merkezleridir.

 

Çalışma bölgesi, kuruldukları ilin idari kuruluş hudutlarıdır.

 

Birlik bulunmayan illerde mevcut odalar Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca uygun görülecek en yakın bir birlik içine alınır.

 

Herhangi bir mahalde birden ziyade birlik kurulamaz.

Odaların Birliklere Kayıt Zorunluluğu:

Madde 45-Esnaf ve sanatkar odaları, bölgeleri içinde bulundukları birliğe, bölgesinin katılmasını veya birliğin kuruluşunu takip eden bir ay içinde katılmakla zorunludur.

 

Yeniden kurulan odalarda bu zorunluluk aynı süre içinde yerine getirilir. Yukardaki süreler içinde katılmayan odaların kayıtları birlik yönetim kurulunca re'sen yapılır.

Organlar:

Madde 46-(Değişik:2/5/1983-KHK 62/13 md.; Aynen kabul: 14/2/1985 - 3153/13 md.)

Esnaf ve sanatkarlar odaları birliğinin organları şunlardır:

a) Genel Kurul

b) Başkanlar Kurulu

c) Yönetim Kurulu

d) Denetim Kurulu

e) Disiplin Kurulu

Genel Kurul:

Madde 47-(Değişik:2/5/1983-KHK 62/14 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/14 md.)

Esnaf ve sanatkarlar odaları birliği genel kurulu, birliğe bağlı odaların yönetim kurulları başkan ve üyeleri ile birliğin organlarına dahil üyelerden oluşur.

Genel Kurulun Görev ve Yetkileri:

Madde 48-Genel Kurulun başlıca görev ve yetkileri:

a) (Değişik:2/5/1983-KHK 62/14 md.; Aynen kabul: 14/2/1985- 3153/15 md.) Yargı gözetiminde Yönetim kurulu asıl ve yedek üyelerinin seçimi.

b) (Değişik: 2/5/1983-KHK 62/14 md.; aynen kabul: 14/2/1985- 3153/15 md.) Yargı gözetiminde denetim kurulu asıl ve yedek üyelerinin seçimi.

c) Yönetim kurulunun çalışma programını incelemek ve yönetim kurulunca hazırlanan ve Başkanlar Kurulunca incelenen bütçeyi ve kesin hesap cetvellerini onamak,

ç) Yönetim kurulunun geçen yıla ait çalışma raporu ile denetim kurulu raporunu incelemek, yönetim kurulunu ve denetim kurulu ibra etmek.

d) Sorumluluğu görülen yönetim kurulu üyeleri hakkında dava açılması hususunda başkanlar kuruluna verilecek raporları incelemek ve onamak,

Bu gibi kimselere, açılacak dava sonucuna kadar işden el çektirilip ve yerlerine bu süre içinde yedek üyeler görevlendirilir. Ancak yedek üyelerin süresi hiçbir şekilde işten el çektirilen üyelerin kalan seçim süresini geçemez.

e) Gayrimenkul alım ve satımına, Konfederasyonun muvafakati alınmak suretiyle istikrazda bulunmasına karar vermek,

f) Statünün değiştirilmesine ve Yönetim Kurulunca Sanayi ve Ticaret Bakanlığından ön müsaadesi alınmış hususların değiştirilmesine karar vermek,

g) İmkanları ölçüsünde öğrenci okutulmasına kamu yararına hizmet eden kuruluşlara sosyal yardımlarda bulunulmasına ve bu gibi yardımları bir evvelki yıl safi gelirin % 5'ini geçmemesi şartiyle karar vermek,

h) Yönetim kurulunca hazırlanan ve başkanlar kurulunca incelenip tasvip edilen yönetmelikleri onamak,

i) Denetim kuruluna hizmetleri karşılığı verilecek ücretin miktar ve esaslarını tesbit etmek,

k) Yönetim kurulunu odanın gayesine uygun olarak yukarıdaki fıkralar dışında kalan konularda görevlendirmek.

l) (Ek:2/5/1983-KHK 62/15 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/15 md.) Konfederasyonca teklif edilecek ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca uygun görülecek üyelerinin mesleki faaliyetlerinin gelişmesini sağlamak ve münhasıran odanın iştigal konusu ile ilgili amaçlara yönelik kooperatifler kurmaya veya bunlara katılmaya karar vermek.

m) (Ek:2/5/1983-KHK 62/15 md.; Aynen kabul: 14/2/1985 - 3153/15 md.) Yönetim kurulu üyeleriyle başkanlar kuruluna katılacaklara toplantılar için verilecek huzur hakkı ve yönetim kurulu başkanı ve başkanvekilleri ile denetim kurulu üyelerine verilecek aylık ücreti ve merkez dışında genel kurul toplantılarına katılacaklara ödenecek yolluk ve zaruri masrafları tespit etmek.

 

Aylık ücret alanlara huzur hakkı ödenmez.

Genel Kurul Toplantıları:

Madde 49- (Değişik birinci fıkra: 09/5/1991-3741/11 md.) Birlik genel kurulu odaların temsil yetkisi üzerinde bulunan üyelerinin katılmaları ile üç yılda bir defa statüde belirtilen zamanlarda belli yer ve saatte olağan toplanır.

 

Genel kurul ayrıca:

a) Yönetim kurulu üye tam sayısının çoğunluğu kararı ile,

b) Genel kurula katılma yetkisine sahip oda temsilcilerinden beşte biri tarafından düzenlenecek gündemli tutanakla yapılan müracaata dayanılarak yönetim kurulu vasıtasiyle,

c)  Denetim kurulunun çoğunluk kararı ile,

ç) Gerektiğinde Bakanlıkça veya o yer idare amirliğince, yapılacak davetle her zaman için olağanüstü olarak toplanabilir.

 

Toplantıya Çağrı ve Çoğunluk:

Madde 50- Genel kurul toplantılarının yeri, günü ve gündemi toplantı gününden on gün önce o yer usullerine göre iki ayrı vasıta ile ilan olunur ve ayrıca üye odalara yazı ile bildirilir.

 

Toplantının açılabilmesi için, oda temsilcilerinin yarıdan fazlasının katılması şarttır.

 

Yukarıdaki fıkrada bahsedilen çoğunluk hasıl olmadığı takdirde toplantı en az güç gün sonraya bırakılır ve durum toplantıya katılan iki üye ile Bakanlık Temsilcisinin imzalayacağı bir tutanakla tesbit olunur. Bu süre hiçbir surette bir ayı geçemez.

 

İkinci toplantının yeri, günü, saati ve gündemi ilk ilan ve yazılı bildirimde belirtilmemiş ise aynı şekilde ilan edilir ve yazı ile bildirilir.

 

Bu toplantıda oda temsilcilerinden en az beşte birinin bulunması şarttır.

 

Bu miktar her halde denetim kuruluyla yönetim kurulu asıl ve yedek üye sayısı ile genel kurul başkanlık divanı için gerekli üye sayısından az olamaz.

 

Toplantıya Katılanlar Listesi:

Madde 51-Toplantıya katılanlar ad ve soyadları ile temsil ettikleri odaların isim ve yerleri gösterilecek şekilde düzenlenen listedeki yerleri imza etmek suretiyle katılmalarını belirtirler.

 

Temsilcilerin bizzat toplantıya katılmaları gerekli olup vekalet kabul edilmez.

 

Toplantıya katılanlar listesi Genel Kurul ve başkanvekilleri ile tutanak katipleri ve 16' ncı maddeye göre hazır bulunan Bakanlık Temsilcisi tarafından imza olunur ve temsilciler tarafından gösterilecek odayı temsile yetkili olduklarını ispat eder belgelerle birlikte dosyasında saklanır.

 

Başkanlık Divanı:

Madde 52- Bakanlık Temsilcisi tarafından verilecek izin üzerine hazır bulunan oda temsilcileri veya Konfederasyon tarafından görevlendirilmiş temsilciler arasından bir başkan, bir başkanvekili ve yeteri kadar tutanak katibi işari oyla seçilir.

 

Temsilcilerden onda birinin teklifi halinde seçim gizli oyla yapılır.

Olağan Toplantı Gündemi:

Madde 53-Birlik genel kurulu toplantı gündemi:

1-Başkanlık divanı seçimi,

2-Yönetim kurulunun raporunun görüşülmesi, hesapların incelenmesi ve denetim kurulu raporunun okunması,

3-Yönetim kurulu ve denetim kurulunun ibrası,

4-Başkanlar kurulunca tetkik olunan bütçe ve çalışma raporlarının kabulü,

5-(Değişik:2/5/1983-KHK 62/17 md.; Değiştirilerek kabul:214/2/1985- 3153/17 md.)

Yönetim, denetim ve disiplin kurullarının üyelerinin ve yedeklerinin seçimleri,

6-Dileklerin tesbiti.

 

Gündemde bulunmayan hususlar toplantıya katılan temsilcilerin yirmide birinin isteği üzerine veya Sanayi ve Ticaret Bakanlığı veya Konfederasyon tarafından görüşülmesi istenen hususlar gündeme alınır. Statü değiştirilmesi ile fesih hususu ilan edilen gündeme dahil olmadıkça görüşülemez.

 

Kararlar 19' uncu maddede belirtilen çoğunluk dairesinde alınır.

Yönetim Kurulu:

Madde 54-(Değişik: 2/5/1983-KHK 62/18 md.; Aynen kabul: 14/2/1985 - 3153/18 md.)

(Değişik:9/5/1991-3741/12 md.) Birlik Yönetim Kurulu, Genel Kurul üyeleri arasından üç yıl için gizli oyla seçilir.

(Değişik: 9/5/1991- 3741/12 md.) oda sayısı otuzdan az olan birliklerde 7, 30-100 arası üyesi olan birliklerde 9, 100' den fazla üyesi olan birliklerde ise 11 kişilik yönetim kurulu üyesi ve aynı sayıda yedek üye seçilir.

(Değişik:9/5/1991- 3741/12 md.) Yönetim kurulu kendi üyeleri arasından bir başkan ve iki başkanvekili seçer, üye sayısı 100' den fazla olan birliklerde üç başkan vekili seçilebilir.

 

Birliğin hukuki temsilcisi yönetim kurulu başkanıdır.

 

Birliği, yönetim kurulu başkanı veya başkan vekili ile birlik genel sekreterinin müşterek imzaları bağlar.

 

Yönetim Kurulu asıl üyeleri arasında boşalma olursa yedeklerden sırası ile en fazla oy alanlar getirilirler. Yeni üye ilk toplantıya çağrılır, çağrı yapılmaksızın yönetim kurulu toplantısı yapılamaz.

 

Yönetim kurulunun toplu olarak görevinden ayrılması veya asıl üye sayısının yarıdan aşağıya düşmesi ve yedeklerinin de kalmaması halinde birlik, Konfederasyonca birlik genel kurulu üyeleri arasından görevlendirilecek üç kişilik bir kurul tarafından yeni seçimler yapılıncaya kadar yönetilir.

Yönetim Kurulunun Görev ve Yetkileri:

Madde 55-Birlik yönetim kurulunun başlıca görev ve yetkileri:

a) Birlik işlerini mevzuat dairesinde yürütmek,

b) Genel kurul ve başkanlar kurulu tarafından alınacak kararları uygulamak,

c) Odaların çalışmalarının mevzuat ve statüleri esasları içinde yürütülmesini sağlamak üzere gerekli görülecek zamanlarda işlemlerini incelemek ve alınması gerekli tedbirler hakkında tebligatta bulunmak,

ç) Odalar araksında çıkacak anlaşmazlıkları inceleyerek görüş ve tekliflerini içine alan raporu başkanlar kuruluna vermek,

d) Bölgeleri içindeki mesleki teamülleri inceleyip gelenek ve alışkanlıkları tesbit edilmek üzere başkanlar kuruluna teklif etmek,

Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca verilecek emir ve Konfederasyonca mevzuata uygun verilecek talimatları yerine getirmek,

f) Odaların gelişmesini sağlamak için gerekli ve faydalı tedbirleri almak ve gereken kuruluşları kurmak, kendi imkanları ile meydana getirilmesi mümkün olmayan hususları Konfederasyona intikal ettirmek,

g) Odalarla mensupları hakkında lüzumlu bilgileri muntazaman sağlamak ve resmi dairelerin bu husustaki isteklerini yerine getirmek,

h) Resmi ve özel mercilerce istenecek temsilcileri atamak ve görevlendirmek,

i) Bütçe, çalışma raporu ve hesap cetvellerini hazırlamak ve incelenmek üzere başkanlar kuruluna vermek,

i) Başkanlar kurulunu ve genel kurulu gerektiğinde olağan-üstü toplantıya çağırmak,

k) Konfederasyonca tesbit olunan esaslar dairesinde kayıt ücreti ve birlik katılma hissesi tarifesini düzenlemek ve tetkik edilmek üzere başkanlar kuruluna vermek,

l) Resmi makamlarca hazırlanan esnaf ve sanat sahipleri ile ilgili her türlü mevzuat yönetmelik ve tamimleri teminle mensubu olan odalara ve dolayısiyle esnaf ve sanatkarlara bilgi vermek,

m) Odalar ve mensuplarının ihtiyaç ve güçlüklerini gidermek için gerekli tedbirleri almak ve resmi ve özel merciler nezdinde gerekli teşebbüs ve temaslarda bulunmak, (Ek:9/5/1991-3741/30.) mensuplarının, genel mesleki menfaatlerini ilgilendiren konularda adli ve idari yargı mercileri önünde Yönetim Kurulu başkanı marifetiyle temsil etmek,

n) (Ek:9/5/1991-3741/29 md.) Amaçları ile ilgili olarak sermaye şirketleri, vakıflar, fonlar kurmak, kurulu bulunanlara katılmak,

Yönetim kurulunca başkanlar kuruluna intikal ettirilen konular, kurulca zamanında sonuçlandırılmadığı takdirde yönetim kurulu sözü geçen hususları genel kurula götürür ve gerekli kararın alınmasını isteyebilir.

 

Yönetim Kurulu Toplantıları:

Madde 56- Yönetim kurulu, başkanı veya üyelerinin çoğunluğunun çağrısı ile her zaman her halde ayda bir defa kendiliğinden toplanır.

Genel Sekreter:

Madde 57-(Değişik birinci fıkra:9/5/1991- 3741/13 md.) Birliklerin işlerini mevzuat, statü ve yönetim kurulu kararlarına göre yürütmekle görevli bir genel sekreter ile bir genel sekreter yardımcısı bulunur.

 

Genel sekreter yönetim kurulu toplantılarına katılır, oy kullanamaz.

 

Harcama yönetim kurulu başkanı veya vekili ile genel sekreterin ortaklaşa imzaları ile yapılır.

 

Yazılacak yazılar da aynı şekilde imzalanır. Ancak yönetim kurulu bazı hususlarda genel sekretere müstakilen imza yetkisi verebilir.

 

Genel sekreterin atanma, terfi, cezalandırılması ve azli yönetim kurulunca yapılır.

 

Genel sekreterin tercihan lise veya muadili derecede tahsil görmüş olması gerekli olup asgari ortaokul mezunu olması şarttır.

 

Genel sekreter memur ve hizmetlilerin birinci derecede amiri olup bu gibi kimseler hakkında verilecek kararlarda mütalaası alınır.

Denetim Kurulu:

Madde 58-(Değişik:2/5/1983-KHK 62/19 md.;Aynen kabul:14/2/1985-3153/19 md.

(Değişik birinci fıkra: 9/5/1991- 3741/14 md.)

Denetim kurulu, genel kurul üyeleri arasından üç yıl için gizli oyla seçilecek üç kişiden oluşur. Aynı sayıda yedek denetçi seçilir. Denetim kurulu kendi üyeleri arasından bir başkan seçer.

 

Asıl ve yedek denetçilerin tamamının görevlerinden ayrılması halinde Konfederasyonca ilk seçime kadar bir denetçi atanır.

Denetim Kurulunun Yetki ve Görevleri:

Madde 59-Denetim kurulunun başlıca görev ve yetkileri:

a) Genel kurul veya başkanlar kurulunca alınan kararların yönetim kurulunca yerine getirilip getirilmediğini araştırmak,

b) Birlik kayıtlarının mevzuat ve statü esasları dairesinde yürütülüp yürütülmediğini denetlemek,

c) Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca veya Konfederasyon tarafından verilecek görevlerin yerine getirilip getirilmediğini incelemek,

ç) Birlik, işlem hesap ve defterlerini her zaman ve her halde an az üç ayda ir defa kontrol etmek,

d) Birliğe bağlı odaların hesaplarını doğrudan doğruya görecekleri lüzum veya birlik yönetim kurulunun isteği üzerine tetkik etmek,

e) Birliğin bir yıllık işlem ve hesapları hakkında genel kurula rapor vermek,

f) Genel kurulu gerektiğinde olağanüstü toplantıya çağırmak,

Denetim kurulu yukarıda sayılan görev ve yetkilerini (e ve f) bendlerinde çoğunlukla diğer hususlarda topluca veya tek olarak yaparlar.

 

Başkanlar Kurulu:

Madde 60- Başkanlar kurulu birliğe kayıtlı odaların başkanlarından kurulur.

Oda başkanlarının bulunmadığı hallerde vekili veya Yönetim kurulunca görevlendirilecek bir üye başkan adına toplantılara katılır.

 

Başkanlar Kurulunun Görev ve Yetkileri:

Madde 61-Başkanlar kurulunun başlıca görev ve yetkileri:

a) Genel kurul tarafından verilecek görevleri ve yönetim kurulunun göreceği lüzum ve ihtiyaca binaen getireceği konuları incelemek ve karara bağlamak,

b) Yönetim Kurulunca hazırlanan çalışma programı bütçe ve kesin hesap cetvellerini incelemek ve bunlardan bütçe ile kesin hesap cetvellerini onamak üzere genel kurula vermek,

c) Sorumluluğu görülen yönetim kurulu üyeleri hakkında dava açılması hususunda düzenlenecek raporları incelemek ve onamak üzere genel kurula vermek,

ç) Taşınmaz mal alım ve satımına veya istikraz konularında genel kurula tekliflerde bulunmak,

d) Birlik genel kurulunu lüzumunda toplantıya çağırmak,

e) Yönetim kurulu tarafından hazırlanacak yönetmelikleri incelemek ve onanmak üzere genel kurula vermek,

f) Odalar arasında çıkacak anlaşmazlıkları içine alan yönetim kurulunca düzenlenmiş raporları incelemek ve bu hususta karar vermek,

g) Birlik bölgesi içinde teamülleri tayin ile gelenek ve alışkanlıkları tesbit etmek,

h) Odaların gelişmelerini teminen lüzumlu göreceği tedbirlerin alınmasını genel kurula tavsiye etmek,

i) Kayıt ücreti ve birlik katılma payı hissesi tarifesini tetkik ve onanmak üzere genel kurula vermek,

ı) Müşteri ile esnaf ve sanatkarlar arasında çıkacak anlaşmazlıklardan ilgili odaların sonuçlandıramadığı hususları incelemek ve karara bağlamak.

Başkanlar Kurulu Toplantıları:

Madde 62-Birlik yönetim kurulu başkanı başkanlar kurulunun da başkanıdır.

Başkanın bulunmadığı hallerde toplantıya kimin başkanlık edeceği kurulca tesbit olunur.

 

Kurul üç ayda bir kendiliğinden ve gerektiğinde birlik başkanının veya başkanlar kurulunun en az üçte birinin çağrısı ile her zaman toplanabilir.

 

Toplantıya başkanlardan üçte birinin katılması şarttır. Bu sayıda çoğunluk sağlanamadığı takdirde toplantı mevcut başkanların çoğunluk kararı ile lüzum göreceği bir tarihe bırakılarak durum odalara tebliğ edilir.

 

Ancak bundan sonraki toplantının onbeş gün içinde yapılması şarttır. Bu toplantıda çoğunluk aranmaz.

 

Toplantıya katılmayan başkanların durumu toplantıdan sonra birlik yönetim kurulunca incelenerek bunlardan lüzum görülenler hakkında gereken işlem yapılmak üzere ilgili bulundukları odaların disiplin kuruluna gönderilir.

 

Toplantıda kararlar çoğunlukla alınır.

 

Toplantı gündeminde bulunmayan hususlar toplantıda bulunanların onda birinin isteği ile gündeme alınır.

 

Toplantılara birlik genel sekreteri katılır, oy kullanamaz.

 

Birlik Disiplin Kurulu:

Madde 63-(Değişik:2/5/1983-KHK 62/20 md.; Aynen kabul:14/2/1985-3153/20 md.)

(Değişik birinci fıkra: 9/5/1991- 3741/ 15 md.) Birlik disiplin kurulu yargı gözetiminde genel kurul üyeleri arasından üç yıl için seçilecek beş üyeden oluşur. Ayrıca beş yedek üye seçilir.

 

Disiplin kurulunun sekreterlik işleri birlikçe yürütülür.

 

Birlik disiplin kurulu, birlik organlarındaki görevler ile birliğe bağlı derneklerin üyeleri hakkında 30' uncu maddede yazılı disiplin cezalarını vermeye yetkilidir. Ancak disiplin kurulunca verilen sürekli çıkarma cezasının yetkili Asliye Hukuk Mahkemesince onanması şarttır.

 

Yapılacak disiplin soruşturmasında isnat olunan eylem ve davranışların ilgililere yazılı olarak bildirilmesi, savunma istenmesi ve savunma için en az on günlük süre tanınması zorunludur.

 

Disiplin kurulları kendilerine intikal eden ihbar ve şikayetleri en çok bir ay içinde soruşturmaya başlar ve araştırmayı en geç üy ay içinde sonuçlandırır.

 

Disiplin kurulunca verilen cezalar on gün içinde ilgililere yazılı olarak tebliğ edilir. İlgililerce bu karara karşı tebellüğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde yetkili Asliye Hukuk Mahkemesince itiraz edilebilir. Mahkemenin kararı kesindir.

Birliğin Gelirleri:

Madde 64-Birliğin gelirleri:

a) Odalardan alınacak kayıt ücreti,

b) Birliğe bağlı odalar tarafından ödenecek katılma payı,

c) Yayın gelirleri,

ç) Bağış ve yardımlar,

d) Birlik gayesinin gerçekleştirilmesini sağlamak için yapılacak kuruluşlar geliri.,

e) Birlikçe hazırlanacak müsamere ve benzeri gösteriler geliri,

f) Esnaf ve sanat sahiplerinin faydalanmasına ayrılacak ihtiyaç maddeleri dolayısiyle elde edilecek hizmet karşılığı,

g) Birlik tarafından kurulacak mesleki kurslar ve yapılacak sergi ve panayırlardan sağlanacak gelirler.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Esnaf ve Sanatkarlar Federasyonu

Tanım:

Madde 65-Esnaf ve sanatkarlar odalarının sadece mesleki yönden mensuplarının ihtiyaçlarını karşılamak, gelişmelerini sağlamak ve çalışmalarını yurt ölçüsünde işbirliği ve ahenk içerisinde yapabilmelerini sağlamak maksadiyle karacakları tüzel kişiliğe sahip kuruluşlara Esnaf ve Sanatkarlar Federasyonu denir.

 

Kurulma Şartı:

Madde 66-Federasyon kurulabilmesi için bu kanuna göre bütün illerde aynı konuda kurulmuş odaların en az % 60' ının istekli bulunması ve kurucu oda adedinin 50' den aşağı olmaması şarttır.

 

Kuruluş yeri Hükümet Merkezi olup aynı konuda birden fazla federasyon teşkil edilemez.

Kuruluş:

Madde 67- Kurucular, federasyonun kuruluş amacını ve çalışmalarında gerekli görülecek yürürlükle ilgili usul ve esaslarını içine alarak düzenlenmiş üç nüsha statüyü bir dilekçe ile birlikte Sanayi ve Ticaret Bakanlığına verirler.

 

 

Federasyon statünün Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca onanma ve ilgililere yazılı olarak bildirilmesini müteakip kurulmuş olur.

 

Katılma Zorunluluğu:

Madde 68- Federasyon kurulduktan sonra kendi konularında çalışan odaların bu kuruluşlara girmeleri zorunludur.

 

Üyelerinin belli bir konuda çalışmayıp çeşitli sanat ve mesleklerle iştigal eden çeşitli mahiyetteki odalar federasyonların kararlarına uymak zorunluluğundadırlar.

 

Organlar:

Madde 69- Federasyonun organları:

a) Genel Kurul,

b) Yönetim Kurulu,

c) Denetim Kurulu,

Genel Kurul:

Madde 70-(Değişik:2/5/1983-KHK 62/21 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/21 md.)

Genel kurul, federasyona bağlı odaların yönetim kurulları başkan ve üyeleri ile federasyon organları üyelerinden oluşur.

Genel Kurulun Görev ve Yetkileri:

Madde 71-Federasyon genel kurulunun başlıca görev ve yetkileri:

a) (Değişik:2/5/1983-KHK 62/22 md.;Aynen kabul: 14/2/1985-3153/22 md.) Yargı gözetiminde yönetim kurulu asıl ve yedek üyelerinin seçimi,

b) (Değişik:2/5/1983-KHK 62/22 md.; Aynen kabul: 14/2/1985- 3153/22 md.) Yargı gözetiminde yönetim kurulu asıl ve yedek üyelerinin seçimi,

c) Yönetim kurulu çalışma raporu ile denetim kurulu raporunu incelemek, yönetim kurulu ve denetim kurulunu ibra etmek,

ç) Gelecek yıl çalışma raporu ile bütçesini değiştirmek veya aynen kabul etmek,

d) Federasyona dahil odalar ve dolayısiyle üyesi olan esnaf ve sanatkarları mesleki yönden ilgilendiren tüzük, yönetmelik ve emsali yönetmelikleri tesbit ve uygulanmasını teminen Konfederasyona götürmek,

e) Üyesi olan odalar arasında meslek ve sanatlarının yürütülmesi yönünden çıkacak anlaşmazlıkları kesin olarak gidermek,

f) Çalışılan konularda uyulması zorunlu mesleki kararların alınmasını sağlamak üzere Konfederasyona teklif ve teşebbüslerde bulunmak,

g) Üye olan odalar ve dolayısiyle mensuplarıın meslek ve sanatlarının yürütülmesinde gelişmesini sağlayıcı kurs, mektep, sergi ve emsali kültürel ve sosyal teşebbüsleri kurmak,

h) Mesleki gelişme ve ihtiyaçlarının karşılanmasını sağlamak maksadiyle gerekli tedbirleri almak,

i) Yönetim kurulu üyeleri ve denetim kuruluna ücret verilip verilmemesi ile verilecek ücret miktarının tesbit hususunu karara bağlamak,

j) (Ek:2/5/1983-KHK 62/22 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/22 md.) Konfederasyonca teklif edilecek ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca uygun görülecek üyelerinin mesleki faaliyetlerinin gelişmesini sağlamak ve münhasıran odanın iştigal konusu ile ilgili amaçlara yönelik kooperatifler kurmaya veya bunlara katılmaya karar vermek.

k) (Ek:2/5/1983-KHK 62/22 md.;  Aynen kabul: 14/2/1985-3153/22 md.) Yönetim kurulu ve genel kurul üyelerine katılacakları toplantılar için verilecek huzur hakkı ile yönetim kurulu başkanı ve başkanvekilleri ile denetim kurulu üyelerine verilecek aylık ücreti, merkez dışından Genel Kurul toplantılarına katılacaklara ödenecek yolluk ve zorunlu giderleri tespit etmek.

 

Aylık ücret alanlara huzur hakkı ödenmez.

 

Oda temsilcilerinin genel kurula katılma giderleri kuruluşlarca karşılanır.

Genel Kurul Toplantıları

Madde 72-(Değişik:9/5/1991-3741/16 md.)

Federasyon Genel Kurulu üç yılda bir defa statüde belli edilen zamanda adiyen, yönetim kurulu ve denetim kurulunun veya üyesi olan odaların dörtte birinin, gerektiğinde Bakanlığın veya Konfederasyonun çağrısı üzerine her zaman olağanüstü olarak toplanabilir.

 

Toplantıya Çağrı ve Çoğunluk:

Madde 73-Genel kurul toplantısının günü, saati ve gündemi toplantıdan en az onbeş gün evvel iki gazete ile ilan olunur ve ayrıca odalara yazı ile bildirilir.

 

Toplantılara oda temsilcilerinin çoğunluğunun katılması şarttır.

 

Çoğunluk olmaması halinde ikinci toplantının yapılacağı yer, günü ve saati ilana ve tebligata yazılır. Toplantı en geç üç gün içinde çoğunluk aranmaksızın yapılır. Şu kadar ki, bu toplantıya Başkanlık divanı ile yönetim kurulu ve denetim kurulunun asıl ve yedeklerini teşkil edecek sayıda üyenin katılması şarttır.

 

Toplantılarda kararlar mevcut temsilcilerin ekseriyeti ile alınır.

Toplantıya Katılanlar Listesi:

Madde 74-Toplantıya katılanlar ad ve soyadları ile temsil ettikleri odaların isim ve yerlerini gösterilecek şekilde düzenlenen listedeki yerleri imzalamak suretiyle katılmalarını belirtirler.

 

Temsilcilerin bizzat toplantıya katılmaları gerekli olup vekalet kabul edilmez.

 

Toplantıya katılanlar listesi Genel kurul başkanı ve başkanvekilleri ile tutanak katipleri ve 16'ncı maddeye göre hazır bulunan Bakanlık Temsilcisi tarafından imza olunur ve temsilciler tarafından verilecek odayı temsile yetkili olduklarını gösterir belgelerle birlikte dosyasında saklanır.

 

Başkanlık Divanı:

Madde 75-Bakanlık Temsilcisi tarafından verilecek izin üzerine hazır bulunan oda temsilcileri veya Konfederasyon tarafından görevlendirilen temsilciler arasından bir başkan bir başkanvekili ve yeteri kadar tutanak katibi işari oyla seçilir.

 

Delegelerden onda birinin teklifi halinde seçimin gizli oyla yapılmasına karar verilir.

 

Olağan Toplantı Gündemi:

Madde 76-Federasyon genel kurul toplantısı gündemi:

1-Başkanlık Divanı seçimi,

2-Yönetim kurulu çalışma raporunun görüşülmesi, hesapların incelenmesi ve denetim kurulu raporunun okunması,

3-Yönetim kurulu ve denetim kurulunun ibrası,

4-Başkanlar kurulunca incelenen bütçe ve çalışma raporlarının aynen veya değiştirilerek kabulü,

5-(Değişik: 2/5/1983-KHK 62/24 md.;Değiştirilerek kabuL:14/2/1985-3153/24 Md.) Yönetim ve denetim kurulları üyelerinin ve yedeklerinin seçimi,

6-Dileklerin tesbiti.

 

Gündemde bulunmıyan hususlar hazır bulunan temsilcilerin yirmide birinin isteği üzerine veya Sanayi ve Ticaret Bakanlığı veya Konfederasyonun isteği ile gündeme alınır. Statü değişikliği ile fesih hususu ilan edilen gündeme dahil olmadıkça görüşülemez.

 

Kararlar 19' uncu maddede belirtilen çoğunluk dairesinde alınır.

 

Statü Değişikliğinde ve Fesihte Karar Çoğunluğu

Madde 77-Statüde değişiklik yapılması ve federasyonun feshi hususunun görüşülebilmesi için ilan edilen gündemde bulunması ve karar alınabilmesi için de kayıtlı temsilcilerin üçte ikisinin oyu şarttır.

Fesih ve Tasfiye:

Madde 78-Federasyon, kayıtlı üye odalardan üçte birinin yazılı isteğine dayanarak, genel kurulun bir ay içinde yapacağı toplantıda kayıtlı temsilcilerinin üçte ikisinin kararı ile feshedilebileceği gibi genel kurulun 73' üncü madde gereğince toplantı yapmaması ve dolayısiyle organlarını kurmaya imkan bulamaması halinde infisah eder.

 

Bu takdirde Konfederasyonca kurulacak üç kişilik bir tasfiye heyeti tarafından taşınır ve taşınmaz mallar ile diğer varlığı alacak ve borçları tasfiye olunarak herhangi bir meblağı çıktığı takdirde Konfederasyona devrolunur.

 

Devrolunan meblağ, 5 sene içinde aynı konuda bir federasyon kurulduğu takdirde bu kuruluşa geri verilir.

Yönetim Kurulu:

Madde 79-(Değişik birinci fıkra:9/5/1991-3741/17 md.) Federasyon yönetim kurulu genel kurul üyeleri arasından 3 yıl için gizli oyla seçilen 15 kişiden kurulur.

 

Seçimde en fazla oy alanlardan gerekli sayıda asıl üye ayrıldıktan sonra aynı sayıda yedek üye tesbit olunur.

 

Yönetim kurulu asıl üyeleri arasında açılma olursa yerine yedeklerden sırası ile en fazla oy alanlar getirilir.

 

Yönetim kurulunun toplu olarak görevinden ayrılması veya asıl üye adedinin yarıdan aşağıya düşmesi ve yedeklerinin de kalmaması halinde genel kurulun denetim kurulunun çağrısı ile bir ay zarfında toplanarak yönetim kurulunun yeniden kurulması gerekir. Bu sürede yönetim kurulu görev ve yetkileri de Konfederasyonca federasyon genel kuruluna katılma yetkisine sahip oda temsilcileri arasından tesbit olunacak üç kişilik bir kurul tarafından yapılır.

 

Yönetim Kurulu Başkanlığı:

Madde 80-Federasyon yönetim kurulu kendi üyeleri arasından bir başkan, bir veya iki başkanvekili seçer.

Federasyonun hukuki temsilcisi Yönetim Kurulu başkanıdır.

Federasyon yönetim kurulunu başkanı veya başkanvekili ile genel sekreterin ortak imzaları bağlar.

Yönetim Kurulunun Görev ve Yetkileri:

Madde 81- Federasyon yönetim kurulunun başlıca görev ve yetkileri:

a) Federasyon işlerini mevzuata göre yürütmek,

b) Genel kurul tarafından alınacak kararları yürütmek,

c) Odaların çalışmalarını mevzuat ve statüleri esaslarına göre yürümesini sağlamak üzere gerekli görülecek zamanlarda inceleyerek alınması gerekli tedbirler hakkında tebligatta bulunmak ve odanın bağlı bulunduğu birliğe de bilgi vermek,

ç) Odalar arasında çıkacak anlaşmazlıkları ilgili birlikle beraber incelenerek düşünce ve tekliflerini Konfederasyona vermek,

d) Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca verilecek emir ve Konfederasyonca verilecek talimatı yerine getirmek,

e) Odaların gelişmesini teminen lüzumlu ve yararlı tedbirleri almak ve gereken tesisleri kurmak kendi imkanları ile yapılması mümkün olmayan hususları Konfederasyona götürmek,

f) Odalarla mensupları hakkında lüzumlu bilgileri muntazaman sağlamak ve resmi dairelerin bu husustaki isteklerini yerine getirmek,

g) Resim ve özel mercilerce istenecek temsilcileri atamak ve görevlendirmek,

h) Bütçe, çalışma programı ve hesap cetvellerini hazırlamak ve onanmak üzere Genel kurula vermek,

i) Genel kurulu lüzumunda olağanüstü toplantıya çağırmak,

I) Konfederasyonca tesbit olunan esaslara göre kayıt ücreti ve federasyon katılma payı tarifesini düzenlemek ve onanmak üzere genel kurula vermek,

j) Resmi ve özel makamlarca hazırlanan esnaf ve sanat sahipleri ile ilgili her türlü mevzuat yönetmelik ve tedbirleri sağlıyarak üyesi olan odalara ve dolayısiyle esnaf ve sanatkarlara bilgi vermek,

k) Odaların ihtiyacı bulunan malzemeyi toptan ve en iyi şekilde sağlamak için gerekli tedbirleri almak,

l) Resmi ve özel merciler nezdinde mensuplarının yararına olarak gerekli teşebbüs ve temaslarda bulunmak. (Ek:9/5/1991-3741/30 md.) Mensuplarının genel mesleki menfaatlerini ilgilendiren konularda adli ve idari yargı mercileri önünde yönetim kurulu başkanı marifetiyle temsil etmek.

m) (Ek:9/5/1991-3741/29 md.) Amaçları ile ilgili olarak, sermaye şirketleri, vakıflar, fonlar kurmak, kurulu bulunanlara katılmak.

Yönetim Kurulu Toplantıları

Madde 82-Federasyon yöneim kurulu üç ayda bir ve başkanın çağrısı üzerine her zaman olağanüstü olarak toplanabilir.

Madde 83-(2/5/1983-KHK 62/38 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

Genel Sekreter:

Madde 84-(Değişik birinci fıkra:9/5/1991-3741/18 md.) Federasyon işlerini mevzuat, statü ve yönetim kurulu kararlarına göre yürütmekle görevli bir genel sekreter ile bir genel sekreter Yardımcısı bulunur.

 

Genel sekreter yönetim kurulu toplantılarına katılır. Oy kullanamaz.

 

Giderler yönetim kurulu başkanı veya vekili ile genel sekreterin ortak imzası ile yapılır.

 

Federasyon adına yazılacak yazılar da aynı şekilde imzalanır.

 

Ancak, yönetim kurulu bazı konularda genel sekretere tek başına imza yetkisi verebilir.

 

Genel sekreterin atanması, işinden uzaklaştırılması, terfii ve cezalandırılması da Yönetim Kurulunca yapılır.

 

Genel sekreterin en az lise veya muadili okul mezunu olması, ticari ve iktisadi mevzularda bilgi ve görgü sahibi bulunması şarttır.

 

Genel sekreter memur ve hizmetlilerin birinci derecede sicil amiridir.

Denetim Kurulu

Madde 85-(Değişik 2/5/1983-KHK 62/25 md.; Aynen kabul:14/2/1985-3153/25 md.)

(Değişik:9/5/1991-3741/19 md.) Denetim kurulu genel kurul üyeleri arasından, üç yıl için gizli oyla seçilecek üç kişiden oluşur. Aynı sayıda yedek denetçi seçilir. Kurul kendi üyeleri arasından bir başkan seçer.

 

Asıl ve yedek denetçilerin tamamının görevlerinden ayrılması halinde Konfederasyonca ilk seçime kadar bir denetçi atanır.

 

Denetim Kurulunun Görev ve Yetkileri:

Madde 86-Denetim kurulunun başlıca görev ve yetkileri: 

a) Federasyon genel kurulu tarafından alınan kararların yönetim kurulunca yerine getirilip getirilmediğini araştırmak,

b) Federasyon işlemlerinin statü esasları içinde yürütülüp yürütülmediğini denetlemek,

c) Federasyon işlem, hesap ve defterlerini en az üç ayda bir defa kontrol etmek,

ç) Federasyonun yıllık kesin hesaplarını incelemek ve imza etmek,

d) Federasyonun yıllık çalışmaları hakkında Genel Kurulu rapor vermek,

e) Genel kurulu lüzumunda olağanüstü toplantıya çağırmak,

Denetçiler yukardaki görev ve yetkilerini (d ve e) bentlerinde çoğunlukla ortaklaşa, diğer hususlarda ortaklaşa veya tek olarak yaparlar. Denetim kuruluna bu husustaki hizmetleri karşılığı yapılacak ödemelerin miktar ve esasları Genel Kurulca kararlaştırılır.

Federasyonun Gelirleri:

Madde 87-Federasyonun gelirleri:

a) Federasyona dahil olan odalar tarafından ödenecek yıllık aidat,

b) Yayın gelirleri,

c) Bağış ve yardımlar,

ç) Federasyon gayesinin gerçekleştirilmesini temin için yapılacak kuruluş gelirleri,

d) Federasyonca tertip olunacak müsamere ve benzeri gösteriler gelirleri,

e) Esnaf ve sanat sahiplerinin faydalanmasına ayrılacak ihtiyaç maddeleri dolayısiyle elde edilecek hizmet karşılığı,

f) Mesleki kurslar ve tertip edilecek sergi ve panayırlardan temin edilecek gelirler.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu

Tanım ve Kuruluş:

Madde 88-(Değişik:9/5/1991-3741/20 md.)

Bu Kanuna tabi esnaf ve sanatkarlar odaları, birlikleri ve federasyonları arasında birliği temin, gelişme ve ilerlemeyi sağlamak ve genel olarak esnaf ve sanatkarların çalışmalarının meslek icabı ve memleket yararına uygun bir şekilde yürütülmesini düzenlemek ve bu hususta lüzumlu görülecek her türlü tedbir ve teşebbüslerde bulunmak, esnaf ve sanatkarları yurt çapında ve uluslar arası düzeyde temsil etmek, sorunlarının çözümü için ulusal ve uluslar arası kurum ve kuruluşlar nezdinde gerekli girişimlerde bulunmak, ulusal ekonomideki gelişmelere paralel olarak lüzumlu görülecek mesleki tedbirleri almak, mesleki eğitimlerini geliştirmek, ekonomik, sosyal ve kültürel yönden gelişmelerini sağlamak amacıyla faaliyet yürütecek tesisler, şirketler, kurum ve kuruluşlar kurmak, Bakanlıkça verilecek görevleri yapmakla görevli olarak Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu kurulur.

 

Konfederasyon tüzel kişiliğe sahip, kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşu olup, statüsünün Bakanlıkça onanmasından sonra kurulmuş olur.

Yönetmelik :

Madde 89-Konfederasyonun bu kanunda öngörülen hükümlere göre çalışma tarz ve esaslarını gösteren bir yönetmelik Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca düzenlenir.

Kayıt Zorunluluğu:

Madde 90- Bu kanuna bağlı birlikler ve federasyonlar Konfederasyona kaydolma zorunluluğundadır.

 

Bu zorunluğu bir ay içinde yerine getirmeyen birlik ve federasyonların kayıtları Konfederasyonca re'sen yerine getirilir.

Organlar:

Madde 91- Konfederasyonun organları:

a) Genel Kurul

b) Başkanlar Kurulu

c) Yönetim Kurulu

ç) Denetim Kurulu

Madde 92-(Değişik 2/5/1983-KHK 62/26 md.; Aynen kabul: 14/2/1985- 3153/26 md.)

Konfederasyon genel kurulu, birlik ve federasyonların yönetim kurulu üyelerinden ve Konfederasyon organlarına dahil üyelerden oluşur.

Genel Kurul Toplantıları

Madde 93-(Değişik birinci fıkra: 9/5/1991-3741/21 md.) Konfederasyon genel kurulu 4 yılda bir Mayıs ayında Konfederasyon merkezinde veya ilan edilecek yerde toplanır.

 

Toplantının yeri, günü, saati ve gündemi toplantıdan en az onbeş gün evvel iki gazete ile ilan olunur.

 

Ayrıca birlik ve federasyonlara da yazı ile bildirilir.

 

Çoğunluk hasıl olmaması halinde, ikinci toplantının yapılacağı yer, günü ve saati, gündemi tebligata yazılır.

 

Genel kurul ayrıca yönetim kurulunca doğrudan doğruya, Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca re'sen veya Denetim Kurulu tarafından lüzum görüldüğünde, her zaman için olağanüstü toplantıya çağrılabilir.

 

Bu takdirde dahi durum aynı şekilde ilan ve tebliğ olunur.

 

Olağan ve olağanüstü toplantılara temsilcilerin çoğunluğunun katılması şarttır. İlk toplantıda bu çoğunluk elde edilemediği takdirde, toplantı en çok üç gün içinde çoğunluk aranmaksızın yapılır.

 

Toplantılarda kararlar mevcut temsilcilerin çoğunluğu ile alınır.

Genel Kurulun Görev ve Yetkileri:

Madde 94-Genel kurulun başlıca görev ve yetkileri:

a) Yönetim kurulu çalışma raporu ile denetim kurulunun raporunu incelemek, yönetim kurulu ve denetim kurulunu ibra etmek,

b) Gelecek yıl çalışma programı ile bütçeyi değiştirerek veya aynen kabul etmek,

c) Kesin hesap cetvellerini kabul veya reddetmek,

ç) Sorumluluğu görülen yönetim kurulu üyeleri hakkında dava açılmasına karar vermek (Bu gibi kimseler hakkında 48 inci maddenin (d) fıkr7asının 2 nci bendi hükmü tatbik olunur.)

d) Yönetim kurulunca hazırlanan yönetmelikleri onamak,

e) Herhangi bir sebeple birlik ve federasyonlarla Konfederasyon Yönetim kurulu ve denetim kurulu arasında çıkacak görüş ayrılıklarını kesin olarak halletmek,

f) Esnaf ve sanat sahiplerinin meslek ve sanatlarının yürütülmesi için gerekli ve faydalı görülecek tedbir ve teşebbüslerden yönetim kurulu tarafından getirilecek konuları incelemek ve karara bağlamak ve gereksiz yönetim kuruluna görüş ve temennilerini bildirmek,

g) Hükümetçe hazırlanacak mevzuat ve mütalaa isteklerinden yönetim kuruluna intikal ettirilecekler hakkında karar vermek,

h) Denetim kurulunun ücretleri ile yönetim kurulu üyelerinin toplantılara katılmaları dolayısiyle alacakları huzur hakkı ile merkeze gidiş ve gelişleri sebebiyle yapacakları zaruri giderleri tesbit etmek. (Genel kurul ücret ve huzur hakları Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca onanır.)

ı) (Değişik: 2/5/1983-KHK 62/27 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/27 md.) Yargı gözetiminde yönetim kurulu asıl ve yedeklerinin seçimi.

i)(Değişik 2/5/1983- KHK 62/27 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/27 md.) Yargı gözetiminde denetim kurulu asıl ve yedeklerinin seçimi.

Toplantıya Katılanlar Listesi:

Madde 95-Toplantıya katılanlar adı ve soyadları ile temsil ettikleri birlik ve federasyonların isimleri gösterilecek şekilde hazırlanan listedeki yerleri kimlik göstermek ve imza etmek suretiyle katılmalarını belirtirler.

 

Temsilcilerin bizzat toplantıya katılmaları gerekli olup vekalet kabul edilmez.

 

Toplantıya katılanlar listedeki genel kurul başkan ve başkanvekilleriyle tutanak katipleri ve 16 ncı maddeye göre hazır bulunan Bakanlık Temsilcisi tarafından imza olunur ve temsilciler tarafından verilen, temsile yetkili olduklarını gösteren belgelerle birlikte dosyasında saklanır.

Başkanlık Divanı

Madde 96-Bakanlık temsilcisi tarafından verilecek izin üzerine toplantı açılır. Temsilciler arasından bir başkan, bir başkan vekili ve gereği kadar tutanak katibi işari oyla seçilir.

 

Temsilcilerden onda birinin teklifi üzerine seçim gizli oyla yapılır.

Toplantı Gündemi

Madde 97-Konfederasyon genel kurulu toplantı gündemi:

1-Başkanlık divanı seçimi,

2-Yönetim kurulu ve denetim kurulu raporunun müzakeresi,

3-Yönetim kurulu ve denetim kurulunun ibrası

4-Bütçe ve çalışma programının aynen veya değiştirilerek kabulü,

5-Kesin hesapların kabul veya reddi,

6-Yönetim kurulu üyelerinin seçilmesi,

7-Denetim Kurulunun seçilmesi,

8-Dilek ve temennilerin tesbiti.

Gündemde bulunmayan hususlar, toplantıdaki delegelerden onda birinin yazılı isteği veya Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından görüşülmesi istenilen hususlar gündeme alınır. Statü değişikliği ilan edilen gündemde bulunmadığı takdirde müzakere olunmaz. Kararlar 19' uncu maddede belirtilen çoğunlukla alınır.

Başkanlar Kurulu

Madde 98-Başkanlar Kurulu birlik ve federasyon başkanlarından kurulur.

 

Konfederasyon genel kurulunun toplanmadığı yıllarda Mayıs ayında ve ayrıca yönetim kurulunun gerekli göreceği zamanlarda çağrısı üzerine toplanır. Toplantı görüşme ve karar alması usul ve esasları genel kuruldaki gibidir. Kurul bu kanunun 94' üncü maddesinin (a), (b), (c), (ç), (d), (e), (f), (g), (h) fıkralarında yazılı görevleri yapar.

Yönetim Kurulu:

Madde 99-(Değişik birinci fıkra: 9/5/1991-3741/22 md.) Konfederasyon yönetim kurulu genel kurul üyeleri arasından 4 yıl için gizli oyla seçilen 21 kişiden oluşur.

 

Yönetim kurulu üyesi olabilmek için çalışma konusunu teşkil eden meslek kolunda en az beş yıl çalışmış olmak ve halen çalışır bulunmak, sanat kolunda ise ustalık imtihanını vermiş olmak şarttır.

 

Seçimden en fazla oy alanlardan gerekli sayıda asıl üye ayrıldıktan sonra aynı sayıda yedek üye tesbit olunur.

 

Yönetim kurulu asıl üyeleri arasında açılma olursa yerine yedeklerden en fazla oy sahibi olanlar getirilir.

(Değişik:2/5/1983-KHK 62/ 28 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/28 Md.) Yönetim kurulunun toplu olarak görevinden ayrılması veya asıl üye sayısının yarıdan aşağıya düşmesi ve yedeklerinin de kalmaması halinde seçimler yapılıncaya kadar Konfederasyon, Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca Konfederasyon genel kurulu üyeleri arasından görevlendirilecek 3 kişilik bir kurul tarafından yönetilir.

Yönetim Kurulu Başkanlığı:

Madde 100-(Değişik birinci fıkra:9/5/1991-3741/23 md.) Konfederasyon yönetim kurulu kendi üyeleri arasından bir genel başkan ve üç genel başkanvekili seçer.

 

Konfederasyon temsilcisi yönetim kurulu başkanıdır.

 

Konfederasyon yönetim kurulu başkanı veya başkanvekili ile genel sekreterin müşterek imzaları bağlar.

 

(Ek:9/5/1991-3741/23 md.) Konfederasyon bünyesinde Konfederasyon genel başkanı genel başkanvekilleri ve genel sekreterden oluşan bir yürütme kurulu kurulur. Bu kurul, konfederasyon yönetim kurulunun vereceği görevleri yerine getirir.

Yönetim Kurulu Görev ve Yetkileri:

Madde 101-Yönetim kurulunun başlıca görev ve yetkileri:

a) Konfederasyon işlerini mevzuat içinde yürütmek,

b) Genel kurul tarafından alınan kararları yürütmek,

c) Bütçe, çalışma programı ve kesinhesap cetvellerini hazırlamak ve toplantı yılına göre başkanlar kurulu veya genel kurula vermek,

ç) Genel kurulu ve başkanlar kurulunu olağan ve gerekirse olağanüstü toplantıya çağırmak,

d) Gayrimenkul alım ve satımına istikraz akdine karar vermek ve birliklerin, federasyonların istikraz isteğine dair isteklerini incelemek ve sonuçlandırmak,

e) Birliklerin ve gerektiğinde odaların ve federasyonun çalışmalarının mevzuat ve statüleri esasları içinde yürümesini sağlamak için lüzumlu görülecek zamanlarda işlemlerini incelemek ve alınması gerekli tedbirler hakkında tebligatta bulunmak,

f) Birlikler ve birliklerle federasyon arasında çıkacak anlaşmazlıkları incelemek ve kesin olarak halletmek,

g) Genel sekreterle memur ve müstahdemlerin atanma, terfi ve işten uzaklaştırılmalarını yapmak,

h) Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca verilen emir ve talimatı yerine getirmek,

i) Konfederasyon topluluğu içindeki kuruluş mensuplarının ekonomik ve sosyal bakımdan ihtiyaçlarını karşılamak ve gelişmelerini temin için gerekli her türlü tedbirleri almak ve teşebbüslerde bulunmak  kendi imkanları içinde yapılması mümkün olmıyan hususları gerekli incelemeler sonunda ilgili Sanayi ve Ticaret Bakanlığına vermek,

ı) Konfederasyonu bağlı kuruluşlar ve üyeleri hakkında muntazam gerekli bilgileri sağlamak ve resmi dairelerce gerek bu hususta ve gerekse lüzumlu görülecek konularda istenecek bilgi ve mütalaayı vermek, (Ek:9/5/1991 3741/30 md.) Mensuplarının, genel mesleki menfaatlerini ilgilendiren konularda adli ve idari yargı mercileri önünde Yönetim Kurulu Başkanı marifetiyle temsil etmek,

j) Hükümetçe hazırlanacak mevzuat hakkında Konfederasyon görüşünü gerektiğinde genel kurulun tasvibini de almak suretiyle tesbit ve ilgili makama vermek,

k) Kurs ve mektep açılmasına, talebe okutulmasına, öğrenci yurtları tesis edilmesine, kamu yararına hizmet eden kuruluşlara bir evvelki yıl safi gelirinin % 5'ini geçmiyecek miktarda sosyal yardımlarda bulunulmasına karar vermek,

l) Sanayi ve Ticaret Bakanlığının izni alınmak şartiyle ülke dışında sergi ve panayırlara katılmak, ülke dışındaki mesleki kuruluşlara katılmak veya bu gibi kuruluşlarla bağlantı kurmak ve temsilciliğini kabul etmek,

m) Konfederasyon topluluğuna dahil kuruluşların kendi aralarında kurdukları veya kuracakları ölüm, maluliyet, hastalık veya ihtiyarlık hallerini teminat altına alan yardım sandıkları kurulması, topluluğu içindeki kuruluş mensuplarının sigorta işlerini düzenlemek amaciyle bir sigorta şirketi kurmak veya mevcut sigorta müesseseleri ile gerekli anlaşmaları akdetmek,

n) Esnaf ve sanat sahipleri ile Konfederasyona bağlı kuruluşlar ve tesislerin ihtiyacı bulunan yardım ve kredileri sağlamak için gerekli teşebbüsleri yapmak,

o) Konfederasyona bağlı kuruluşların işlem, muhasebe ve personel ile lüzumlu görecekleri konularda yönetmeliklerini hazırlamak,

ö) Birliklerce tesbit olunan gelenek ve teamüllerden memleket ölçüsünde uyulması zorunlu mesleki kararlar haline getirilmesi gerekenleri tesbit ve bunların yürütülmesini sağlamak için Sanayi ve Ticaret Bakanlığına teklifte bulunmak,

p) Esnaf ve sanat sahiplerinin tescilini ilan ve lüzumlu mesleki yayında bulunmak üzere gazete çıkarmaya ve buna benzer işleri yapmaya karar vermek,

r) Federasyon, birlik ve gerektiğinde odalarda yapacağı inceleme sonunda, para ve kıymetli evrak üzerinde suistimali görülen federasyon, birlik, oda idarecileri hakkında dava açılması, mevzuat ve statü esasları içinde verilecek emir ve talimatı yerine getirmeyen idareciler için ilgili genel kurula teklifte bulunmak,

 

Dava olunan ve genel kurulu toplantıya çağrılan kuruluş idarecilerinin, dava sonucuna veya genel kurulca alınacak karara kadar işten el çektirilmesi Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca Danıştaydan talep olunur. Bu takdirde 48' inci maddenin (d) fıkrasının 2ci bendi hükmü yürütülür.

s) (2/5/1983-KHK 62/38 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

ş) 40'ıncı maddenin (c ) fıkrasına göre feshi gereken esnaf kuruluşları hakkında Sanayi ve Ticaret Bakanlığına teklifte bulunmak,

t) Kendisine bırakılan işleri yürütmek için ilgili meslek kolundaki federasyonun mütalaasını almak,

u) Esnaf ve sanatkarların yetiştirilmesi, ileri tekniğe sahip bulunan memleketler mamulleri seviyesinde imalatta bulunabilmeleri ve bu memleketlerde yürütülen estetik, kalite ve istihsal uul ve esaslarının devamlı bir şekilde takip ve tesbiti ile memleketimizde uygulanması imkanlarının araştırılması, imalatın teknik ve maliyet bakımından matluba en uygun bir şekle getirilmesini sağlamak için Sanayi ve Ticaret Bakanlığının izni alınmak suretiyle valiliğin gözetimi altında o yer teknik teşkilatın yardımı ile birlikte nezdinde kurslar açmak.

v) (u) bendinde gösterilen maksatların gerçekleşmesini sağlamak üzere gerektiğinde küçük sanatları geliştirmek enstitüsü kurmak,

y) (Ek:9/5/1991-3741/29 md.) Amaçları ile ilgili olarak, sermaye şirketleri, vakıflar, fonlar kurmak, kurulu bulunanlara katılmak.

Yönetim Kurulunun Toplantıları:

Madde 102-Yönetim kurulu en az üç ayda bir ve her halde genel başkan ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığının göreceği lüzum üzerine her zaman toplanabilir.

 

Madde 103-(2/5/1983-KHK 62/38 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

Genel Sekreter:

Madde 104-(Değişik birinci fıkra: 9/5/1991-3741/24 md.) Konfederasyonun işlerini mevzuat, statü, yönetmelik ve yönetim kurulu kararları dairesinde yürütmekle görevli bir genel sekreter ile iki genel sekreter yardımcısı bulunur.

 

Genel sekreter yönetim kurulu toplantılarına katılır oy kullanamaz.

 

Giderler, yönetim kurulu başkanı veya vekili ile genel sekreterin ortak imzası ile yapılır.

Konfederasyon adına yazılacak yazılar da aynı şekilde imzalanır. Ancak yönetim kurulu bazı konularda genel sekretere tek başına imza yetkisi verebilir.

 

Genel sekreterin atama, terfii, cezalandırılması ve işten uzaklaştırılması yönetim kurulunca yapılır.

 

Genel sekreterin, İktisat, Hukuk, Siyasal Bilgiler Fakülteleri, Orta Doğu Teknik Üniversitesi idari bölümü veya İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi mezunu veya muadili yüksek tahsil yapmış olmak ve iktisadi sahada tatbiki bilgi ve tecrübe sahibi bulunmak şarttır. İngilizce, Fransızca veya Almanca lisanlarından birinden Devlet lisan imtihanını verenler tercih olunur.

 

Genel sekreter personelin birinci tezkiye amiri olup atanma terfi, cezalandırma ve işten uzaklaştırma işlemleri teklifi üzerine yönetim kurulunca yapılır.

Denetim Kurulu

Madde 105-(Değişik birinci fıkra: 9/5/1991-3741/25 md.) Konfederasyon denetim kurulu, genel kurul temsilcileri arasından veya biri hariçten 4 yıl süre için gizli oyla seçilecek 5 kişiden kurulur. Aynı sayıda yedek üye seçilir, denetim kurulu kendi üyeleri arasından bir başkan seçer.

 

Denetçiler muhasebe konularında bilgi sahibi ve en az ikisi lise veya muadili okul mezunu kimselerden seçilir.

 

Asıl ve yedek denetçilerin tamamının görevlerinden ayrılması halinde, Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca ilk genel kurul toplantısına kadar bu görevi yapmak üzere bir denetçi atanır.

Denetim Kurulunun Görev ve Yetkileri:

Madde 106-Denetim kurulunun başlıca görev ve yetkileri:

a) Genel kurulca alınan kararların yönetim kurulunca yerine getirilip getirilmediğini araştırmak,

b) Konfederasyon işlemlerinin mevzuat ve statü esasları dairesinde yürütülüp yürütülmediğini denetlemek,

c) Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca verilen görevlerin yerine getirilip getirilmediğini incelemek,

ç) Konfederasyon işlemlerini hesap ve defterlerini her zaman ve her halde en az üç ayda bir defa kontrol etmek,

d) Konfederasyona bağlı birlik ve federasyon hesaplarını doğrudan doğruya görecekleri lüzum ve yönetim kurulunun isteği üzerine incelemek,

e) Konfederasyonun bir yıllık işlem ve hesapları hakkında Genel Kurula rapor vermek,

f) Genel kurulu gerektiğinde olağanüstü toplantıya çağırmak,

Denetim kurulu yukarıda sayılan görev ve yetkilerini ortaklaşa veya tek olarak yaparlar.

 

Ancak denetim kurulunun (f) fıkrasındaki yetkilerini oy birliği ile kullanmaları icabeder.

Konfederasyonun Gelirleri:

Madde 107-Konfederasyonun gelirleri:

a) (Değişik:2/5/1983-KHK 62/29 md.; Aynen kabul:14/2/1985-3153/29 md.) Birlik ve federasyonların kayıt ücreti ve katılma payı.

b) Sicil Gazetesi ile mesleki yayın gelirlerinden,

c) Düzenlenecek ve onanacak matbua gelirlerinden,

ç) (Değişik:9/5/1991-3741/26 md.) Konfederasyon amacının gerçekleştirilmesi için kurulacak vakıf, şirket, kurum, fonlar ve diğer kuruluş gelirleri.

d) Esnaf ve sanat sahiplerinin faydalanmasına sunulacak ihtiyaç maddeleri dolayısiyle elde edilecek hizmet karşılığından, e)(Değişik: 9/5/1991-3741/26 md.) Açılacak mesleki kurslar ve eğitim merkezleri ile fuar ve sergilerden sağlanacak gelirler.

f) Bağış ve yardımlardan,

g) (Ek:9/5/1991-3471/26 md.) Konfederasyona bağlı kuruluşlarda kullanılan her türlü evrakı matbuanın basım ve dağıtımından sağlanan gelirler.

h) (Ek:9/5/1991-3741/26 md.) Sosyal ve kültürel organizasyonlardan sağlanan gelirler.

I) (Ek:9/5/1991-3741/26 md.) 108 inci maddeye göre verilen para cezaları.

i) (Ek:9/5/1991-3741/26 md.) Hükümetçe sağlanacak ayni ve nakdi yardımlar,

j) (Ek:9/5/1991-3741/26 md.) Yurt içi ve yurt dışı gezilerden sağlanacak gelirler.

k) (Ek:9/5/1991-3741/26 md.) Hizmetlerin yürütülmesi için resmi ve özel kuruluşlardan sağlanacak diğer gelirler.

l) (Ek:9/5/1991-3741/26 md.) Geliştirme ve Destekleme Fonundan sağlanacak gelirlerden,

ibarettir.

Birlik, Federasyon ve Konfederasyon Payları:

Madde 108-Birlik ve federasyona katılma payını tam olarak ve zamanında ödemeyen oda yöneticileri, Konfederasyon katılma payını aynı şekilde ödemekte ihmali görülen birlik ve federasyon yönetim kurulu üyeleri hakkında Konfederasyon yönetim kurulunca 30 uncu maddedeki para cezaları uygulanır.

 

Bu husustaki kararlar ilam hükmünde olup genel hükümler dairesinde yerine getirilir. Aidatın tahsili de aynı hükme bağlıdır.

 

Kullanılacak Beyanname, Defter ve Makbuzlar:

Madde 109- Esnaf kuruluşlarında kullanılacak beyanname ve defterler:

a) Kayıt ve sicil beyannamesi,

b) Üye kayıt defteri,

c) Üye sicil defteri,

ç) Genel kurul tutanaklarının (yazılmak ve yapıştırmak suretile) kaydolunacağı tutanak defteri,

d) Yönetim kurulu kararlarının yazılacağı karar defteri,

e) Disiplin kurulu kararlarının yazılacağı karar defteri,

f) Başkanlar kurulu kararlarının yazılacağı karar defteri,

g) Gelenek ve teamül defteri,

h) Demirbaş defteri,

i) Gelen ve giden evrak kayıt defteri,

(Ek bentler:2/5/1983- HKH 62/30 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/30 md.)

j) Gelir gider defteri

k) Kasa defteri

 

(Değişik:9/5/1991-3741/27 md.) Bu Kanuna tabi kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşlarında, kullanılacak her türlü defter, makbuz ve belgeler ile oda üyelerinin mesleklerinin icrası nedeniyle resmi kurum ve kuruluşlara verecekleri belgelerin basım ve dağıtımında Konfederasyon yetkilidir. Beyanname, defter ve belgeleri yetkisiz olarak basan ve dağıtanlar, bu fiillerinden dolayı genel hükümler çerçevesinde sorumlu olurlar.

 

(Ek:9/5/1991-3741/27 md.) Bu Kanuna tabi kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşlarında faaliyet konularına ve mevzuata uygun nitelikte muamelat, muhasebe, personel yönetmelikleri Konfederasyon tarafından bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 1 yıl içerisinde çıkarılır.

Madde 110- (10/10/1983-KHK 122/22 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

 

Teftiş ve Denetim :

Madde 111-(Değişik:2/5/1983-KHK 62/31 md.; Aynen kabul:14/2/1985-3153/31 md.)

Bu Kanuna göre kurulan odalarla üst kuruluşları Sanayi ve Ticaret Bakanlığının teftiş ve denetimine tabidir. Bu teftiş ve denetim, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Müfettişlerince yapılır.

 

Odalar veya üst kuruluşun ilgili memur ve hizmetlileri ile organlarında görevli üyeleri, kuruluşa ait her türlü evrak, defter ve kayıtları Sanayi ve Ticaret Bakanlığı müfettişlerine ilk talepleri üzerine göstermeye veya vermeye, para ve diğer varlıkların sayılmasına müsaade etmeye, teftiş ve incelemeleri için yardımda bulunmaya ve bu amaçla uygun bir yer tahsis etmeye mecburdurlar.

 

Sanayi ve Ticaret Bakanlığı müfettişleri, bu yükümlülükleri yerine getirmeyen veya 112 nci maddede belirtilen suçlardan dolayı haklarında kovuşturmaya başlanan, görev başında kalması, teftiş, denetim ve soruşturmanın yapılmasını engelleyici nitelikte görülen oda ve üst kuruluşların memur ve hizmetlilerini doğrudan doğruya, organlarda görevliler ise yetkili Asliye Hukuk Mahkemesince görevden uzaklaştırabilirler. Görevden uzaklaştırma sonucu Sanayi ve Ticaret Bakanlığına ilgili oda ve üst kuruluşa derhal bildirilir.

 

Görevden uzaklaştırılanlar hakkında takipsizlik veya beraat kararlarının verilmesi yahut haklarında kamu davasının düşmesi veya ortadan kaldırılması halinde, bu kimseler tekrar görevlerine dönerler ve bunların görevden uzak kaldıkları devreye ait ücretleri mensup oldukları kuruluşlarca tam olarak ödenir. Teftiş ve denetim sonunda suçlu görülenler hakkında düzenlenen soruşturma evrakının müfettiş tarafından o yerin Cumhuriyet Savcılığına gönderilmesi üzerine Sanayi ve Ticaret Bakanlığı davada müdahil sıfatını kazanır.

Uygulanacak Cezalar:

Madde 112-Bu kanuna göre kurulan teşekküllerin, organları içinde bulunan üyeleri ile memur ve hizmetlileri, oda, birlik, federasyonlarla Konfederasyonun paraları ile para hükmündeki evrak ve senetleri ve sair malları aleyhine kesin hesap rapor ve diğer her çeşit evrak ve defterleri ve vesikaları üzerinde suç işledikleri takdirde bu suçlardan dolayı Devlet memurları hakkındaki cezalar uygulanır.

Organlarda Görev Alma Yasağı:

Madde 113-Bu kanuna bağlı kuruluşlarda Disiplin Kurulu üyeliği ile Denetim Kurulu üyeliği görevlerini üzerine alan kimselerin aynı kuruluşlarda yönetim kurulu veya meclisinde aynı zamanda görev almaları yasak olduğu gibi karı, koca, usul, füruğ ve ikinci derecedeki kan hısımlarının da aynı organlarda görev almaları yasaktır.

 

 

 

 

BEŞİNCİ BÖLÜM

Esnaf ve Sanatkar Sicili

Sicil:

Madde-114:(Değişik:2/5/1983-KHK 62/32 md.;Aynen kabul:14/2/1985-3153/32 md.)

Esnaf ve sanatkarların sicillerinin, sağlıklı ve güvenli bir şekilde tutulması ve yayınlanması amacı ile her il merkezinde ticaret davalarına bakan Asliyle Hukuk Mahkemeleri nezdinde o ili kapsamak ve il sınırları içinde çalışmak üzere, bir "Esnaf ve Sanatkar Sicili" kurulur.

 

Sicil işlemleri ticaret davalarına bakan Asliye Hukuk Mahkemesinin gözetimi altında Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca atanan sicil memuru tarafından yönetilir.

 

Türk Ticaret Kanununun bu Kanuna aykırı olmayan Ticaret Siciline ilişkin 26-40' ıncı maddeleri hükümleri "Esnaf ve Sanatkar Sicili" hakkında da uygulanır.

Madde 115- 116- 117- (2/5/1983- KHK 62/ 38 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

Yönetmelik ve Sicil Gazetesi

Madde 118- (Değişik: 2/5/1983-KHK 62/33 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/33 md.)

Sicil işlemlerinin nasıl yürütüleceği, defter ve kayıtların nasıl ve ne şekilde tutulacağı, sicilin gözetimi ve denetimi, sicil memurlarının kararlarına karşı itiraz yolları, sicil memurunun nitelikleri, sorumluluğu, vereceği teminatın nitelik ve miktarı, hangi hususların tescil ve ilan edileceği bir yönetmelikle düzenlenir.

 

Sicile kayıtlı olan ve ilanı gereken hususlar, Sanayi ve Ticaret Bakanlığının gözetim ve denetimi altında Ankara' da Konfederasyon tarafından çıkarılacak "Türkiye Esnaf ve Sanatkar Sicil Gazetesi" nde yayınlanır.

 

Gazetenin çıkarılması ve idare şekil, giderlerinin karşılanması, gelirlerinin tahsili, ilan tarifesi, kayıtlarının tutulması, muhasebe ve muamelat işlemlerinin yürütülme esas ve şekilleri bir yönetmelikle tespit olunur.

 

Sicile Kayıt Mecburiyeti:

Madde 119-(Değişik:2/5/1983-KHK 62/34 md.; Aynen kabul:14/2/1985-3153/34 md.)

Bu Kanun kapsamındaki esnaf ve sanatkarlar, yanlarında çalışanlar hariç, çalışmaya başladıkları tarihten itibaren (30) gün içinde yönetmelikte belirtilen ve sicile geçmesi gereken hususlar ile durumlarında meydana gelen değişiklikleri, aynı süre içinde bağlı bulundukları sicile tescil ve ilan ettirmekle yükümlüdürler.

 

 

Tescili gerektiren olay veya işlemlerin tamamen veya kısmen sona ermesi veya ortadan kalkması halinde sicildeki kayıt kısmen veya tamamen silinir.

 

Esnaf ve sanatkarların mesleki faaliyette bulunabilmeleri ve ilgili odaya kaydedilmeleri için, sicile kayıtları şarttır.

Kayıt ve Tescil Harcı:

Madde 120-(Değişik:2/5/1983-KHK 62/35.; Aynen kabul:14/2/1985-3153/35 md.)

Esnaf ve sanatkarların sicile kayıt ve tescil harçlarının tutarı 2/7/1964 tarihli ve 492 sayılı Harçlar Kanununun"Ticaret Sicili Harçları" hükümlerine göre hesap edilecek harcın yarısıdır.

İşyeri Açılması:

Madde 121-Herhangi bir sanat kolunda yeniden işyeri açmak için o sanatta ustalık niteliğini alan bir kimsenin, sorumlu sanatkar sıfatı ile işyerinde yürütülecek hizmetlerin sorumluluğunu üzerine alması şarttır.

 

Madde 122- 123-(2/5/1983-KHK 62/38 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

Sorumlu Sanatkarın Hak ve Vecibeleri:

Madde 124-Herhangi bir işyerinin, sanatın icrasını sağlıyacak şekilde kurma ve devamını gerektirecek hususlar yönünden işyeri sahibi, işyerinde yürütülen sanatın meslekte müesses usul ve esaslarla mevcut mevzuat ve nizam hükümlerine uygun bir tarzda yürütülmesinden sorumlu olmak üzere çalıştırdığı ehliyetli ustayı ve ustalardan birini sorumlu sanatkar olarak görevlendirmeye ve ilgili mercilere bildirmeye zorunludur.

 

İşyerinde çırak, kalfa ve ustalar tarafından icra olunan sanatın sonunda imal ve tamir olunan mamulatın ayıp ve kusurlarından dolayı mali sorumluluk müessese sahibine, mesleki sorumluluk sorumlu sanatkara teveccüh eder.

 

Sorumlu sanatkar bu suretle, deruhde etmiş olduğu mesuliyetten müessese sahibine, diğer ustalara, kalfalara ait olması gereken kısım için ilgililere rücu hakkını haizdir.

 

İşyerinde sanatın icrası şekil ve esaslarının tertip ve tanzimi tamamen sorumlu sanatkara ait olup çırak, kalfa ve ustalar hiçbir veçhile bu esaslar dışında çalışamazlar.

 

İş sahiplerinin işyeri ile olan münasebetlerinde, muhatapları yalnız sorumlu sanatkarlardır.

 

 

Taraflar arasında akdedilen mukavelede 34' üncü maddede mündemiç tahkim usulü kabul edilmemiş ise anlaşmazlık umumi hükümlere göre halledilir.

Üçret Tarifelerinin Tesbit Şekli:

Madde 125-(Değişik:9/5/1991-3741/28 md.)

Bu Kanuna tabi esnaf ve sanatkarlarca üretilen mal ve hizmetlerin ücret tarifeleri, bağlı bulundukları odalarca hazırlanır ve mensubu oldukları birlik başkanlar kurulunda onandıktan sonra yürürlüğe girer. Başkanlar Kurulu gerekli gördüğünde bu yetkisini Birlik Yönetim kuruluna devredebilir.

 

Belediyeler ve/veya o yerin en büyük mülki amiri tespit edilen bu tarifeleri uygun bulmadıkları takdirde esnaf teşekkülü ile anlaşmaya varamazlarsa 15 gün içinde o yerin mülki amirinin görevlendireceği Sanayi ve Ticaret Müdürünün başkanlığında, ticaret ve sanayi odasından bir temsilci ile esnaf odaları birliği başkanından teşekkül edecek bir komisyona itiraz edebilirler.

 

Komisyon kararına karşı ilgililer yazılı bildirim tarihinden itibaren 10 gün içinde ticari davaları görmeye yetkili mahkeme nezdinde itirazda bulunabilirler. Bu mahkemenin kararları kesindir.

 

Ücret tarifelerinin düzenleme usul ve esasları Konfederasyonca çıkarılacak ve Bakanlıkça onaylanacak bir yönetmelikle tayin ve tespit olunur.

 

Yasaklar:

 Ek Madde 1-(Ek:2/5/1983-KHK 62/37 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/37 md.; Değişik: 18/6/1997-4276/20 md.)

 Odalar, birlikler, federasyonlar ve Konfederasyon, kuruluş amaçları dışında faaliyette bulunamazlar.

Organların Görevden Uzaklaştırılması ve Görevlerine Son Verilmesi:

Ek Madde 2-(Ek:2/5/1983-KHK 62/ 37 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/37

(Değişik birinci fıkra: 18/6/1997-4276/21 md.)

Amaçları dışında faaliyet gösteren Odalar, birlikler, federasyonlar ve Konfederasyonun sorumlu organlarının görevlerine son verilmesi ve yerlerine yenilerinin seçilmesine, Sanayi ve Ticaret Bakanlığının veya bulundukları yer Cumhuriyet Başsavcılığının istemi üzerine, o yerdeki asliye hukuk mahkemesince basit usule göre yargılama yapılarak karar verilir ve dava en geç üç ay içinde sonuçlandırılır.

 

Görevine son verilen organların yerine en geç bir ay içinde yenileri seçilir. Yeni seçilenler eskilerin süresini tamamlar.

 

Görevlerine son verilen organ üyelerinin kanunda yazılı ceza sorumlulukları saklıdır. Bu organların yukarıdaki fıkra gereğince görevlerine son verilmesine neden olan tasarrufları hükümsüzdür.

 

(Değişik:18/6/1997-4276/21 md.) Ancak, milli güvenliğin, kamu düzeninin, suç işlenmesini veya suçun devamını önlemenin yahut yakalamanın gerektirdiği hallerde gecikmede sakınca varsa odalar, birlikler,

federasyonlar ve Konfederasyon, vali tarafından faaliyetten men edilebilir. Faaliyetten men kararı, yirmidört saat içinde görevli hakimin onayına sunulur. Hakim kararını kırksekiz saat içinde açıklar, aksi halde bu idari karar kendiliğinden yürürlükten kalkar.

 

Yurtdışına Çıkma ve Katılma İzni:

Ek Madde 3-(9/5/1991-3741/31 md. İle yürürlükten kaldırılmıştır.)

 

Organ Seçimleri:

Ek Madde 4-(Ek:2/5/1983-KHK 62/37 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/37 md.)

Odalar, birlikler, federasyonlar ile Konfederasyonun bu kanuna göre gizli oyla yapılacak organ seçimlerine ilişkin işlemler, aşağıdaki esaslara göre yapılır.

 

A)Odaların organ seçimleri

(Değişik:6/9/1983-KHK 81/1 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/37 md.) Seçim yapılacak genel kurul toplantısından en az onbeş gün önce, odaya kayıtlı üyeleri belirleyen liste, toplantının gündemi, yeri, günü, saati çoğunluk olmadığı takdirde yapılacak ikinci toplantıya ilişkin hususları belirten bir yazı ile birlikte üç nüsha olarak o yer İlçe Seçim Kurulu Başkanı hakime verilir. Birden fazla ilçe seçim kurulu bulunan yerlerde görevli hakim Yüksek Seçim Kurulunca belirlenir.

 

(Değişik: 6/9/1983-KHK 81/1 md.; aynen kabul:14/2/1985 - 3153/37 md.) Hakim, gerektiğinde ilgili kayıt ve belgeleri de getirtip inceleme yapmak suretiyle varsa noksanlıkları tamamlattırdıktan sonra seçime katılacak oda üyelerini belirleyen listeyi ve diğer hususları onaylar, onaylanan liste ile toplantıya ilişkin diğer hususlar oda merkezinde veya Genel Kurulun yapılacağı yerde veyahut ilanda belirtilen yerlerde asılmak suretiyle üç gün süre ile ilan edilir.

 

Üç günlük ilan süresi içinde listeye yapılacak itirazlar hakim tarafından incelenir ve en geç üç gün içinde kesin olarak karara bağlanır.

 

Bu suretle kesinleşen listeler ile toplantıya ilişkin diğer hususlar onaylanarak ilgili odaya gönderilir.

 

 

Hakim, kamu görevlileri veya aday olmayan oda üyeleri arasından bir başkan ile iki üyeden oluşan bir Seçim Sandık Kurulu atar. Aynı şekilde ayrıca üç yedek üye de belirler. Seçim Sandık Kurulu Başkanının yokluğunda kurula en yaşlı üye başkanlık eder.

 

Seçim Sandık Kurulu, seçimlerin kanunun öngördüğü esaslara göre yürütülmesi, yönetimi ve oyların tasnifi ile görevli olup, bu görevleri seçim ve tasnif işleri bitinceye kadar aralıksız olarak devam eder.

 

Bin kişiden fazla üyesi bulunan odalarda her bin kişi için bir oy sandığı bulunur ve her seçim sandığı için ayrı bir kurul oluşturulur. İki yüze kadar olan üye fazlalığı sandık sayısında nazara alınmaz. Sandıkların konacağı yerler hakim tarafından belirlenir. Seçimlerde kullanılacak araç ve gereçler seçim kurulundan sağlanır. Seçim süresinin sonunda seçim sonuçları, tutanakla tesbit edilip Seçim Sandık Kurulu Başkan ve üyeleri tarafından imzalanır. Birden fazla sandık bulunması halinde tutanaklar, hakim tarafından birleştirilir. Tutanakların birer örneği seçim yerinde asılmak suretiyle geçici seçim sonuçları ilan edilir. Kullanılan oylar ve diğer belgeler tutanağın bir örneği ile birlikte üç ay süreyle saklanmak üzere İlçe Seçim Kurulu Başkanlığına verilir. Seçimin devamı sırasında yapılan işlemler ile tutanakların düzenlenmesinden itibaren iki gün içinde seçim sonuçlarına yapılacak itirazlar hakim tarafından aynı gün incelenir ve kesin olarak karara bağlanır. İtiraz süresinin geçmesi ve itirazların karara bağlanmasından hemen sonra hakim yukarıdaki hükümlere göre kesin sonuçları ilan eder ve ilgili oda ile birliğe ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığına bildirir.

 

(Değişik:6/9/1983-KHK 81/1 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/37 md.) Oy verme işlemi, gizli oy, açık tasnif esaslarına göre yapılır. Listede adı yazılı bulunmayan üye oy kullanamaz. Oylar oy verenin kimliğinin odaca veya resmi kuruluşca verilen belge ile kanıtlanmasından ve listedeki isminin karşısındaki yerin imzalanmasından sonra kullanılır. Oylar, her türlü şekilde düzenlenen oy pusulalarının üzerinde İlçe Seçim Kurulu Mühürü bulunan ve oy verme sırasında Sandık Kurulu Başkanı tarafından verilecek zarflara konulmak suretiyle kullanılır. Bunların dışındaki zarflara konulan oylar geçersiz sayılır.

 

Hakim, herhangi bir sebeple seçimi durdurduğu veyahut seçim sonuçlarını etkileyecek ölçüde bir usulsüzlük veya kanuna aykırı uygulama nedeniyle seçimlerin iptaline karar verdiği takdirde, ilgililer7 bu kararı odaya tebliğ tarihinden itibaren 3 gün içinde İl Seçim Kuruluna itiraz edebilirler. İl Seçim Kurulu en geç iki gün içinde itirazı inceler ve kesin olarak karara bağlar. İptal kararının kesinleşmesi üzerine hakim bir aydan az ve iki aydan fazla bir süre içinde olmamak üzere seçimin yenileneceği Pazar gününü tespit ederek ilgili odaya veya birliğe ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığına bildirir. Belirlenen günde yalnız seçim yapılır ve seçim işlemleri bu madde ile kanunun öngördüğü diğer hükümlere uygun olarak yürütülür.

 

İlçe Seçim Kurulu Başkanı Hakime ve Seçim Kurulu Başkanı ile üyelerine "Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun" da belirtilen esaslara göre ücret ödenir. Bu ve diğer seçim giderleri oda bütçesinden karşılanır.

 

Seçimlerin düzen içerisinde ve sağlıklı biçimde yürütülmesi amacıyla hakim ve sandık kurulunun aldığı tedbirlere uymayanlara, eylemin ağırlığına göre bu Kanunda yazılı disiplin cezaları verilir.

 

B) Üst kuruluşların organ seçimleri

Birlik, federasyon ve Konfederasyon organ seçimleri bu maddenin (A) bendinde yazılı usul ve esaslara göre yetkili hakimin gözetiminde gizli oyla yapılır.

Kayıt Ücreti, Katılma Payı ve Belge Ücretleri:

Ek Madde 5-(Ek:2/5/1983-KHK 62/37 md.; Aynen kabul: 14/2/1985-3153/37 md.)

(Değişik: 9/5/1991-3741/32 md.) Odaların birlik ve federasyonlara katılma payı yıllık gayri safi gelirlerinin % 5'idir. Birlik ve Federasyonların Konfederasyona katılma payları ise yıllık gayri safi gelirlerinin % 5'idir.

 

(Değişik: 9/5/1991- 3741/32 md.) Odaların birlik ve federasyonların her birine ödeyecekleri kayıt ücretleri ile birlik ve federasyonların Konfederasyona ödeyecekleri kayıt ücretleri sanayi kesiminde uygulanan asgari ücretin brüt  tutarının onda birinden az, yarısından fazla olamaz.

 

(Değişik: 9/5/1991-3741/32 md.) Birlik, federasyon ve Konfederasyonun düzenleyecekleri belgeler ve yaptıkları hizmet karşılığında alınacak ücretlerin miktar ve oranı maktu olanlarda asgari ücretin brüt tutarının onda birini aşamaz, nispi olanlarda ise binde ondan fazla olamaz.

 

Bu miktarlar Bakanlar Kurulu kararı ile üç katına kadar artırılabilir.

 

Kayıt ücreti, kayıt tarihinden itibaren bir ay içinde, katılma payı Nisan ve Ekim aylarında iki eşit taksitte ödenir. Süresi içinde ödenmeyen kayıt ücretleri ve yıllık aidatlar için Amme Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkında 6183 sayılı Kanun hükümleri uygulanır. Gecikme zammı aidatın bir mislini geçemez.

 

(Ek:9/5/1991-3741/32 md.) Birlik, federasyon ve Konfederasyonun düzenleyecekleri belgeler ve yaptıkları hizmet karşılığında tahsil edecekleri ücretler yukarıdaki fıkrada belirtilen azami ve asgari hadler içinde kalınmak suretiyle Konfederasyonca çıkarılacak ve Bakanlıkça onaylanacak yönetmelik hükümleri ile illere ve meslek gruplarının özelliklerine göre belirlenecek tarife grup ve esaslara göre tespit olunur.

Ek Madde 6-(Ek:2/5/1983-KHK 62/37 md.; Aynen kabul: 14/2/1985 - 3153/37 md.)

Odalar, birlikler, federasyonlar ve Konfederasyon bizzat eğitim yaptırmak veya eğitim faaliyetlerine katkıda bulunmak, sergi ve fuarlara katılmak gibi Sanayi ve Ticaret  bakanlığınca belirlenecek faaliyetler için gayri safi gelirlerden % 1-3 oranında bir pay ayırırlar ve bu faaliyetleri Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca belirlenecek esaslar çerçevesinde planlar ve uygularlar.

 

Ek Madde 7-(14/2/1985- 3153 sayılı Kanunun 36'ncı maddesi hükmü olup ek maddeye çevrilerek numarası teselsül ettirilmiştir.)

Bu Kanun ile değiştirilen 507 sayılı Kanunun 6'ncı maddesinde belirtilen yönetmelik 6 ay içinde, 118' inci maddesindeki yönetmelikler ise bir yıl içinde Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca çıkarılır.

Ek Madde 8-(14/2/1985- 3153 sayılı Kanunun 39 uncu maddesi hükmü olup ek maddeye çevrilerek numarası teselsül ettirilmiştir.)

 507 sayılı Kanunun bölüm, madde başlıkları ve madde metinlerinde geçen;

-"Bakanlık" deyimi "Sanayi ve Ticaret Bakanlığı",

-"Denetçiler" sözcüğü "Denetim Kurulu",

-"Yönetim Meclisi" deyimi "Yönetim Kurulu",

-"Haysiyet Divanı" deyimi "Disiplin Kurulu",

-"Komiser" , sözcüğü "Bakanlık Temsilcisi",

-"Dernek Katibi", "Başkatip" ve "Genel Katip" sözcükleri "Genel Sekreter",

-1447 sayılı Ticari İşletme Rehni Kanununda geçen "Esnaf ve Sanat Sicil" deyimi "Esnaf ve Sanatkar Sicili",

olarak değiştirilmiştir.

Ek Madde 9-(Ek:9/5/1991-3741/33 md.)

1580 sayılı Belediyeler Kanununun 15'inci maddesinin 3'üncü bendinde yer alan ücret tarifelerinin tanzim ve tasdikine ilişkin hüküm ile 43' üncü bendinde yer alan ilgili hüküm yine 1580 sayılı Belediyeler Kanununun 83' üncü maddesinin 7'inci bendi hükmü 3030 sayılı Kanunun toplu taşıma araçlarının bilet tarifelerinin yapılmasıyla ilgili 7' nci maddesinin 6' ncı fıkrası hükmü, 15 Mart 1321 tarih ve 1414 sayılı Resmi Gazete' de yayımlanan İl Özel İdaresi Kanununun 144' üncü maddesinin 14' üncü bendi hükümleri 507 sayılı Kanuna tabi Esnaf ve Sanatkarlar için uygulanmaz.

 

Ek Madde 10- (Ek:9/5/1991-3741/33 md.)

Bu Kanunda adı geçen "Dernek" deyimi "Oda", "Küçük Sanatkar" deyimi "Sanatkar", "Başkanlar meclisi" deyimi, "Başkanlar kurulu", "Adiyen" kelimesi "Olağan" olarak değiştirilmiştir.

 

Muafiyetler

Ek Madde 11-(Ek:9/5/1991 - 3741/33 md.)

Oda, birlik, federasyon ve Konfederasyonun kuruluş amaçlarına uygun olarak kullanılmak üzere iktisap ettikleri ve edecekleri gayrimenkuller ile gelirleri her türlü vergi, resim ve harçlardan muaftır.

Ek Madde 12-(Ek:9/5/1991- 3741/ 33 md.)

3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanununun ikinci maddesinin (e) bendi hükmü bu Kanuna göre kurulmuş ve kurulacak mesleki teşekküllerden oda, birlik, federasyon, Konfederasyon ve vakıfların personeli ile yönetim denetim ve disiplin kurulu başkan ve üyeleri hakkında uygulanmaz ve daha önce alınmış bulunan mal bildirimleri ilgililerine iade olunur.

 

Eğitimin Kapsamı:

Ek Madde 13- (Ek:9/5/1991-3741/33 md.)

Bu Kanunun meslek eğitimine ilişkin hükümleri ile 3308 sayılı Çıraklık ve Meslek Eğitimi Kanunun esnaf-sanatkar kesimindeki pratik meslek eğitimini düzenleyen hükümleri Milli Eğitim Bakanlığı ile Konfederasyon ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca işbirliği içinde yürütülür ve uygulamanın her alanında bütünlüğün korunması sağlanır.

Pratik Meslek Eğitimi

Ek Madde 14-(Ek:9/5/1991-3741/33 md.)

Bu Kanun kapsamındaki meslek eğitiminin uygulamaya dönük pratik bölümü, esnaf ve sanatkarlar odaları, birlikleri, federasyonları ve Konfederasyon ile 3308 sayılı Kanunun uygulanması ile görevli idare (Milli Eğitim Bakanlığı Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü)  tarafından ortaklaşa planlanır, yürütülür, değerlendirilir ve denetlenir.

Eğitimin Organizasyonu:

Ek Madde 15-(Ek:9/5/1991-3741/33 md.)

Bu Kanunda ve 3308 sayılı Kanunda belirlenen amaçlar doğrultusunda esnaf-sanatkar kesimindeki pratik meslek eğitimini süratle, etkili, yaygın ve planlı bir biçimde gerçekleştirmek, her kademedeki esnaf ve sanatkar teşkilatının asli görevidir.

 

Her düzeydeki meslek eğitimi faaliyetlerinin yürütülmesi için odaların, birliklerin, federasyonların ve Konfederasyonun bünyesinde birer "Meslek Eğitim Danışmanlığı Birimi" kurulur.

 

Pratik Eğitimin Verileceği İşyerleri ve Bunların Denetimi

Ek Madde 16-(Ek:9/5/1991-3741/33 md.)

Pratik Eğitimin verileceği işyerleri ve bunların denetimine ilişkin hususlar Konfederasyonun ilgili bakanlıkların görüşünü almak suretiyle çıkaracağı yönetmelikle belirlenir.

Meslek Eğitiminin Finansmanı

Ek Madde 17-(Ek:9/5/1991-3741/33 md.)

Odalar, birlikler, federasyonlar ve Konfederasyon özellikle alt yapısı yeterli olmayan işyerlerinin yeterli düzeyde veremedikleri pratik meslek eğitiminin noksanlıklarını tamamlamak amacıyla işletmelerüstü meslek eğitimi merkezleri kurarlar,

 

Odalar, birlikler, federasyonlar ve Konfederasyon bu kanunda belirtilen meslek eğitimine ilişkin görevleri yerine getirmek ve özellikle işletmelerüstü eğitim merkezlerini kurmak ve çalıştırmak için gayri safi yıllık gelirlerinin % 20' sini ayırmak zorundadırlar.

 

Eğitim için ayrılan bu paylarla oda, birlik, federasyon ve Konfederasyon Yönetim Kurullarınca yıllık eğitim bütçeleri yapılır.

 

Eğitim bütçelerini bizzat eğitim yaparak veya başka kurum ve kuruluşlara yaptırarak kullanan odalar, birlikler, federasyonlar ve Konfederasyon 3308 sayılı Kanunun 32/g maddesi uyarınca "Çıraklık Mesleki ve Teknik Eğitim Geliştirme ve Yaygınlaşma Fonu'na aktarmak zorunda oldukları payları aktarmaktan muaf tutulurlar.

 

Eğitim bütçelerini bizzat eğitim yaptırmayarak veya kamuya yararlı başka kuruluşlara yaptırmamak suretiyle kullanmayan meslek kuruluşları eğitim bütçelerinin % 25' ini bu Kanun uyarınca kurulan "Esnaf ve Sanatkarların Mesleki Eğitimini Geliştirme ve Destekleme Fonu" na pay olarak öderler.

Fon:

Ek Madde 18- (Ek:9/5/1991- 3741/ 33 md.)

Esnaf ve sanatkar kuruluşlarında her türlü meslek eğitimi faaliyetini gerçekleştirmek ve desteklemek amacıyla Konfederasyon bünyesinde "Esnaf ve Sanatkarların Meslek Eğitimini Geliştirme ve Destekleme Fonu" adıyla bir fon kurulur.

 

Fonun Kaynakları;

a) Konfederasyon bütçesine her yıl bu amaçla konacak ödenekler,

b) Konfederasyona bağlı kar amaçlı kuruluşların yıllık gayri safi karlarının % 25' i,

c) Geliştirme ve Destekleme Fonundan her yıl Konfederasyona ayrılacak payın % 25'i,

d) Konfederasyona bağlı kuruluşlardan eğitim bütçelerini bu alanda kullanmayanların ödeyecekleri % 25 paylar,

e) 3308 sayılı Kanuna göre kurulan fondan her yıl aktarılacak katkı,

f) Pratik eğitim veren esnaf-sanatkar işyerlerine, 3308 sayılı Kanunun 33' üncü maddesi uyarınca geri ödenmesi hükme bağlanmış % 50 oranındaki teşvik primi paylarının her bütçe yılı sonunda işletmelere geri ödenmeyen kısmının Milli Eğitim Bakanlığınca aktarılmasıyla sağlanacak katkı,

g) Diğer fonlardan aktarılacak paylar,

h) Fonun mal varlığından elde edilen gelirler,

i) Konfederasyon tarafından mesleki eğitim ile ilgili belge, evrak ve diğer her türlü yayının basımı, dağıtımı ve satışından sağlanacak gelirler,

k) Diğer kaynak, bağış, yardım ve her türlü gelirlerden,

oluşur.

 

Fonda toplanan kaynak, sadece esnaf-sanatkar kesiminde yapılacak meslek eğitimi ve bu eğitimin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması amacıyla kullanılır.

 

Fonun yönetimi ve kaynakların kullanılma esasları Konfederasyonca çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir.

Yönetmelikler

Ek Madde 19-(Ek:9/5/1991-3741/33 md.)

Bu Kanunun çıraklık ve mesleki eğitimle ilgili hükümlerinin uygulanmasına ilişkin esas ve usulleri Konfederasyonca, ilgili bakanlıkların görüşü alınarak bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihi takip eden 6 ay içinde çıkarılacak yönetmeliklerle düzenlenir.

Ek Madde 20-(Ek:9/5/1991-3741/33 md.)

3308 sayılı Çıraklık ve Mesleki Eğitimle ilgili kanunun uygulanmasında henüz kapsam içine alınmamış il ve meslek dallarında yapılacak uygulamaya ilişkin gerekli belgeler, ilgili meslek kuruluşlarınca verilir. Söz konusu uygulamanın esasları çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.

 

2) 9/5/1991 tarih ve 3741 sayılı Kanunun Geçici Maddeleri:

 

Geçici Madde 1-Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce olağan Genel Kurullarını yapmış olan odalar, birlikler ve federasyonlar ile Konfederasyon genel kurul toplantıları bu kanun hükümlerine göre yapılmış sayılır ve mevcut organların görev süresi bu kanun hükümlerine göre hesaplanır.

 

Geçici Madde 2- Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce olağan Genel Kurullarını yapmamış olan odalar ile kanunun fesihle ilgili kırkıncı maddesinde belirtilen üye sayısının altında üyesi olan odalar Konfederasyonca yapılacak yazılı uyarılara rağmen 6 ay içerisinde durumlarını kanuna uygun hale getirmedikleri takdirde, Konfederasyon tarafından Sanayi ve Ticaret Bakanlığına bildirilir. Bakanlığın teklifi üzerine yetkili Asliye Hukuk Mahkemesince fesh olunur.

18/02/2005 Tarih ve 5290 sayılı Kanunun 5inci maddesiyle eklenen Geçici Madde

Geçici Madde 4- Esnaf ve sanatkârlar odaları ve birlikleri ile federasyonlarının genel kurulları ve seçimleri 507 sayılı Kanun ve ana statülerinde belirlenen genel esaslar çerçevesinde; odaların 2005 yılı Ocak, Şubat ve Mart aylarında yapılan genel kurulları ve seçimleri sırasıyla 2005 yılı Temmuz, Ağustos ve Eylül aylarında yenilenir. Bu Kanunun yürürlük tarihi itibariyle odaların henüz yapılmamış 2005 yılı genel kurulları ile seçimleri ise yine sırasıyla Temmuz, Ağustos ve Eylül aylarında yenilenir. Birliklerde 2005 yılı Mart, Nisan aylarında yapılacak genel kurullar ve seçimler 2005 yılı Eylül ve Ekim aylarına, federasyonların 2005 yılı Mayıs ayında yapılacak genel kurulları 2005 yılı Kasım ayına ertelenir. Konfederasyonun genel kurul ve seçimleri Aralık 2005 tarihinde yenilenir. Ertelenen genel kurullar nedeniyle organların görevleri genel kurullar yapılıp yeni organlar seçilinceye kadar devam eder. Genel kurulları ertelenen kuruluşlar 2005 yılı bütçelerinin bir önceki yıl bütçe değerlerini yıllık tüketici fiyat endeksi oranında artırarak yaparlar.

Madde 126- 25 Nisan 1949 tarihli ve 5373 sayılı Esnaf Dernekleri ve Esnaf Birlikleri Kanunu yürürlükten kaldırılmıştır.

 

Diğer kanunlarda 1'inci fıkrada söz konusu kanuna yapılmış olan atıflar, işbu Esnaf ve Sanatkarlar Kanununa yapılmış sayılır.

 

Madde 127- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Madde 128- Bu Kanunun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

 

 

 

 

17/7/1964 TARİH ve 507 SAYILI ANA KANUNA İŞLENEMEYEN HÜKÜMLER

    ( 2/5/1983 tarih ve 62 Sayılı KHK`nin geçici maddeleri  )

 

    Geçici Madde 1 - Esnaf ve Küçük Sanatkar Sicili kurulmayan veya sicil memuru bulunmayan illerde, kuruluş ve atama işlemi yapılıncaya kadar sicil işleri esnaf ve küçük sanatkar dernekleri birlikleri tarafından yürütülür.

 

    Geçici Madde 2 - Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte esnaf ve küçük sanat sahipleri ilgili yönetmeliklerin yayımı tarihinden itibaren bir yıl içinde esnaf ve sanatkar siciline kayıt zorunluluğundadırlar.

 

    Geçici Madde 3 - (Değişik : 6/9/1983 - KHK-81/2 md.)

    Seçim dönemleri ve görev sürelerinin sona ermiş olup olmadığına bakılmaksızın esnaf ve küçük sanatkar dernekleri ile birliklerinin ve federasyonlar organ seçimleri 1 Aralık 1983 tarihinden sonra başlamak üzere 1984 yılı Mayıs ayı sonuna kadar, konfederasyon organ seçimleri ise 1984 Kasım ayı sonuna kadar yapılarak tamamlanır.

    Birinci fıkraya göre yapılan seçimler 1984 yılının Kanunda ve statülerinde

öngörülen aylarında yapılmış sayılır ve kanuni süreleri buna göre hesaplanır.

 

 
 
   

TÜRKİYE ESNAF ve SANATKARLARI KONFEDERASYONU

 Adres : Tunus Caddesi  No: 4  Bakanlıklar / ANKARA
Tel : 0312 418 32 69 (Pbx)        Fax : 0312 425 75 26 
 e-mail: info@tesk.org.tr